Top Social Icons

Menu Right

Left Sidebar
Left Sidebar
Featured News
Right Sidebar
Right Sidebar

Η κατηγορια που επιλεξατε...

1 Αυγ 2017


Όταν ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου και ο πρόεδρος της Αιγύπτου, στρατηγός αλ Σίσι, σε χωριστές συναντήσεις με ανώτατους αξιωματούχους στη Λευκωσία και την Αθήνα έθεσαν το θέμα της «ορθής λύσης του Κυπριακού», ουδείς ανέμενε τι θα ακολουθούσε. Το επόμενο μήνυμα, λίγο-πολύ, ήταν μία αυστηρή προειδοποίηση προς την Κύπρο και την Ελλάδα, να μην μπάσουν την Τουρκία από το …παράθυρο, στο παιγνίδι της ενέργειας στην ανατολική Μεσόγειο.

Γράφει ο Μιχάλης Ιγνατίου

Αυτός ήταν και ο βασικός λόγος που η Αθήνα και η Λευκωσία πολέμησαν «μέχρις εσχάτων» στην Ελβετία για να εξασφαλίσουν την αποχώρηση των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων από την Κύπρο και τον τερματισμό των τουρκικών εγγυήσεων και των επεμβατικών δικαιωμάτων της κατοχικής δύναμης.

Στο Κραν Μοντανά της Ελβετίας, όπου παίχθηκε η τύχη της Κύπρου στη διάρκεια ενός αποτυχημένου δείπνου, στο οποίο οι συμμετέχοντες δεν μπόρεσαν να απολαύσουν τα πλούσια εδέσματα του Grand Hotel du Golf, ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς εκνεύρισε τον Τούρκο ομόλογό του, ο οποίος είπε και την τελευταία κουβέντα: Η Τουρκία θα μείνει στην Κύπρο.

Είχε προηγηθεί ένα απίστευτο περιστατικό μερικές ημέρες πριν, στη διάρκεια του οποίου ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου, πάλι υπό την πίεση του κ. Κοτζιά, ομολόγησε ότι η τουρκική στρατιωτική παρουσία στην Κύπρο είναι απαραίτητη για να επεμβαίνει και στο νότο, εννοώντας τις ελεύθερες περιοχές του νησιού.

H νέα σύγκρουση της Άγκυρας και του Ισραήλ οφείλεται σε διάφορους παράγοντες -τα δικαιώματα των Παλαιστινίων είναι για μία χρήση, μόνο για συσπείρωση των ισλαμιστών-, αλλά το μείζον συμπέρασμα που εξάγεται είναι ότι ο Ταγίπ Ερντογάν έχει εκνευριστεί και θυμώσει με τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου επειδή ο τελευταίος δεν συμφωνεί με το σχέδιο κατασκευής του αγωγού από το Εβραϊκό Κράτος προς την Τουρκία για να μεταφέρεται το ισραηλινό φυσικό αέριο προς την Ευρώπη.

Αντίθετα ο πρωθυπουργός του Ισραήλ σκέφτεται σοβαρά και σχεδιάζει επί τούτου την κατασκευή του αγωγού EastMed μέσω της Κύπρου, της Ελλάδας και της Ιταλίας, ακόμα και αν αυτή είναι χρονοβόρα και πιο ακριβή λύση. Ισραηλινοί αξιωματούχοι ενημέρωσαν όσους ήθελαν να τους ακούσουν, ότι πάνω απ’ όλα και όλους θέτουν τα στρατηγικά συμφέροντα του Ισραήλ.

Η συζήτηση του θέματος αυτού του αγωγού, ξεκίνησε από το Τελ Αβίβ στις συνομιλίες που είχαν ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, ο κ. Νετανιάχου και ο πρωθυπουργός της Ελλάδας. Στην πραγματικότητα είναι η συνέχεια της συζήτησης επί των σχεδιασμών που εκπόνησαν πρώτοι ο υπουργός Ενέργειας της Κύπρου Γιώργος Λακκοτρύπης και ο αρμόδιος υπουργός επί κυβέρνησης Σαμαρά, Γιάννης Μανιάτης.

Το θέμα της ενέργειας είναι αυτό που πονά περισσότερο τον Ταγίπ Ερντογάν και τον αναγκάζει συχνά-πυκνά να γίνεται εκτός εαυτού και να εξυβρίζει και να απειλεί τους Ισραηλινούς. Ανώτερος διπλωμάτης του Ισραήλ, που ενημέρωσε μέλη «δεξαμενών σκέψεων» στην αμερικανική πρωτεύουσα, είπε μία κουβέντα που τα λέει όλα:

Η Τουρκία είναι η μόνη χώρα στην ανατολική Μεσόγειο που δεν έχει ίχνος πετρελαίου και φυσικού αερίου. Μιλώντας περισσότερο περιπαικτικά, ένας εκ των αναλυτών που παραβρέθηκαν στην ενημέρωση, είπε ότι «η Τουρκία κατέλαβε το λάθος κομμάτι της Κύπρου», εννοώντας ότι όλος ο φυσικός πλούτος της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι συσσωρευμένος στη νότια Κύπρο. Στο παιγνίδι της ενέργειας παίζει τον πρωταγωνιστικό ρόλο η Μεγαλόνησος, επειδή είναι η μόνη χώρα της περιοχής που συνομιλεί με όλους και έχει προχωρήσει σε συμφωνίες με τις μεγάλες δυνάμεις της ανατολικής Μεσογείου: Την Αίγυπτο και το Ισραήλ.

Επίσης, η Κύπρος προχωρεί σε συμφωνίες με τον Λίβανο και την Ιορδανία, που επίσης διαθέτουν πλούσιο ενεργειακό πλούτο, αν και δεν έχουν προχωρήσει ακόμα σε έρευνες. Έτσι, θα αποτελέσει τον συνδετικό κρίκο για όλα τα κράτη και θα λύσει και το πρόβλημα της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ του Ισραήλ και της Αιγύπτου, που θα συνεργάζονται μέσω της Κύπρου, η οποία θα «αγοράζει» το φυσικό αέριο της μίας χώρας και θα το «πουλά» στην άλλη.

Σύμφωνα με κυπριακή πηγή, που ασχολείται με τα ενεργειακά θέματα, ο εκνευρισμός του κ. Ερντογάν ξεκίνησε όταν πληροφορήθηκε την περασμένη Δευτέρα ότι το Ισραήλ θα δεχόταν την πρόταση της Λευκωσίας για να συγκληθεί τετραμερής συνάντηση κορυφής στην κυπριακή πρωτεύουσα με αντικείμενο συζήτησης τον EastMed.

Σε αυτήν θα συμμετέχουν επίσης απεσταλμένοι της Ελλάδας και της Ιταλίας και αναμένεται να ληφθούν σοβαρές αποφάσεις, αφού στο μεταξύ θα έχει ολοκληρωθεί η μελέτη του κόστους του αγωγού. «Όλα τα υπόλοιπα, και τα δάκρυα του Ερντογάν για τους Παλαιστίνιους» είναι δημόσιες σχέσεις», τόνισε η πηγή.

Μέχρι την περασμένη Δευτέρα, ο Τούρκος ηγέτης πίστευε ότι ο κ. Νετανιάχου είχε συμφωνήσει με τον υπουργό του επί της Ενέργειας, Yuval Steinitz, για να ξεκινήσει με στόχο την άμεση ολοκλήρωση, η συζήτηση για τον αγωγό προς την Τουρκία. Ο κ. Ερντογάν είχε μείνει με την εντύπωση ότι ο γαμπρός του, και υπουργός Ενέργειας, Μπεράτ Αλμπαϊράκ, είχε συμφωνήσει τα πάντα με τον κ. Steinitz.

Στην Τουρκία, όπου δεν βλέπουν πάντα φαντάσματα, έχουν ανακαλύψει εσχάτως ότι το Ισραήλ διατηρεί στενές σχέσεις συνεργασίας με τους Κούρδους του Ιράκ, οι οποίοι έχουν δεχθεί ποικιλοτρόπως βοήθεια από το Τελ Αβίβ για να στήσουν το αυτόνομο κράτος τους. Οι φόβοι των Τούρκων είναι αληθινοί, καθώς η Ουάσιγκτον είχε δώσει την πρωτοκαθεδρία στο Ισραήλ, για να συνεργάζεται με τους Κούρδους, μετά τον τελευταίο πόλεμο.

Ένας εκ των ηγετών της ισραηλινής αντιπολίτευσης, ο Yair Lapid αποκάλυψε τους τρόπους αντίδρασης του Ισραήλ στο μπαράζ των βίαιων επιθέσεων από τον κ. Ερντογάν και άλλους ισλαμιστές πολιτικούς. Εισηγήθηκε την Πέμπτη ότι πρέπει άμεσα το Ισραήλ να αναγνωρίσει την αρμενική Γενοκτονία και επίσης να ανακοινώσει πρώτο την αναγνώριση του ανεξάρτητου Κουρδιστάν.

Σημειώνεται, ότι από το Γραφείο του κ. Νετανιάχου τέθηκε και η κατοχή της Κύπρου ως θέμα διαφωνίας με την Τουρκία. Ζητά να υιοθετηθεί πιο σκληρή πολιτική απέναντι στην Τουρκία, και άμεσα να ανακοινωθεί επίσημα η εγκατάλειψη κάθε σκέψης για την κατασκευή αγωγού σε συνεργασία με την Τουρκία.

Για το θέμα αυτό, έγινε γνωστό από πηγή στην Ουάσιγκτον ότι στην πραγματικότητα το Ισραήλ εκμεταλλεύθηκε την Τουρκία αφήνοντας το θέμα ανοικτό, για να μπορεί να το θέσει κατά την παρουσίαση του ενεργειακού πλούτου της χώρας σε μεγάλες ξένες εταιρείες.

«Το έργο (εννοεί τον αγωγό προς την Τουρκία) είναι εμπορικά, νομικά και πολιτικά ανέφικτο. Ο κ. Steinitz ήθελε να δείξει σε πιθανούς επενδυτές ότι υπάρχουν πολλοί δίοδοι εξαγωγών, αλλά οι εταιρείες δεν πείστηκαν», μας είπε η πηγή.

Σύμφωνα με τον κ. Lapid, πρέπει να ξεχαστεί το «λανθασμένο όνειρο» της οικοδόμησης αγωγού για την εξαγωγή φυσικού αερίου προς την Τουρκία. «Το Ισραήλ», είπε, «δεν μπορεί να επιτρέψει στον εαυτό του να εξαρτάται από έναν πελάτη, (όπως η Τουρκία), ο οποίος έχει μετατραπεί σε εχθρικό κράτος. Οι Τούρκοι πρέπει να γνωρίζουν ότι δεν μπορούν να μας κλωτσούν και να μας ζητούν περισσότερα», τόνισε.

Η Ελλάδα και η Κύπρος έχουν, για πρώτη φορά στη νεότερη πολιτική ιστορία τους, την ευκαιρία να επιτύχουν μία αλλαγή της πολιτικής του Ισραήλ αναφορικά με την Τουρκία και να οικοδομήσουν ισχυρή στρατηγική σχέση, που θα περιλαμβάνει και τον στρατιωτικό τομέα. Έτσι κι αλλιώς, με ειδική άδεια του τότε πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή, το 2008, που ανανέωσαν και οι κυβερνήσεις που ακολούθησαν, τα μαχητικά αεροπλάνα της Πολεμικής Αεροπορίας του Ισραήλ πετούν καθημερινά στους ελληνικούς ουρανούς, χρησιμοποιώντας τον εναέριο χώρο της Ελλάδας, μέχρι την Κρήτη.

Την ίδια άδεια εξασφάλισαν και από τις εκάστοτε κυπριακές κυβερνήσεις για να πετούν πάνω από το νησί, συμπεριλαμβανομένων και των κατεχόμενων περιοχών. Μετά την κατάρρευση των σχέσεων με την Τουρκία και την ανάδειξη της σε εχθρικό κράτος για το Ισραήλ, μία τριμερής στρατιωτική συμφωνία με την Ελλάδα και με συνδετικό κρίκο την Κύπρο, είναι πιο εύκολη παρά ποτέ…

Πηγή MIgnatiou


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

29 Ιουλ 2017


Του Νίκου Μελέτη

Η επιδίωξη του Ταγίπ Ερντογάν να κυριαρχήσει στον μουσουλμανικό κόσμο και να μετατρέψει την Τουρκία στον ηγετικό περιφερειακό παίκτη στην ευρύτερη περιοχή, τον οδηγεί αναπόφευκτα σε σύγκρουση και αντιπαράθεση με το Ισραήλ, καθώς ο ρόλος αυτός απαιτεί την εκμετάλλευση και ανάδειξη του αντισημιτικού λογού και της αντι-ισραηλινής ρητορείας

Ο Ταγίπ Ερντογάν που ουσιαστικά θέλει να ηγηθεί του ρεύματος το οποίο στην Αίγυπτο και σε άλλες χώρες πήρε την μορφή των «Αδελφών Μουσουλμάνων» με το τελευταίο ξέσπασμα του εναντίον του Ισραήλ περιορίζει πλήρως το πλαίσιο και τα όρια εντός των οποίων μπορεί να κινηθούν οι τουρκοισραηλινές σχέσεις.

Η ένθερμη τουρκική στήριξη στην Χαμάς, αλλά και η παρέμβαση του Τ. Ερντογάν και της Τουρκίας ως «προστάτη» των Παλαιστινίων στην πρόσφατη κρίση με την απαγόρευση πραγματοποίησης της προσευχής της Παρασκευής στο τέμενος Αλ Άκσα (μετά την δολοφονία τριών ισραηλινών) και ενώ είχε προηγηθεί ανάλογη παρέμβαση τον Μάιο όταν οι ισραηλινοί είχαν επιβάλλει περιορισμούς στην μετάδοση από μεγάφωνα της πρωινής προσευχής, είχαν δημιουργήσει ήδη ένα αρκετά αρνητικό πλαίσιο.

Όμως το κάλεσμα του Ερντογάν προς τους μουσουλμάνους να επισκεφθούν μαζικά την Ιερουσαλήμ και να προσευχηθούν στην Πλατεία των Τεμενών, ερμηνεύθηκε από τους ισραηλινούς ως ένα «μυστικό μήνυμα» πρόσκλησης σε τζιμάνη εναντίον του Ισραήλ…

«Αυτοί που συστηματικά παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα στη δική τους χώρα δεν θα πρέπει να κάνουν κηρύγματα στην μόνη πραγματική δημοκρατία της περιοχής» ήταν η αντίδραση του ισραηλινού ΥΠΕΞ στις δηλώσεις του Ερντογάν ,ενώ τον γραφείο του ισραηλινού πρωθυπουργού Νετανιάχου επέκρινε τον Ερντογάν ως «υποκριτή».

Προχωρώντας ένα βήμα ακόμη το Γραφείο του ισραηλινού πρωθυπουργού υπενθύμισε στον Τ. Ερντογαν ότι είναι ο τελευταίος που μπορεί να δώσει συμβουλές στο Ισραήλ και παρέπεμψε στους Κούρδους αλλά και στην Κατεχομένη Κύπρο…

Το Τελ Αβίβ με μια αποστομωτική απάντηση διεμήνυσε στην Άγκυρα ότι οι ημέρες της Οθωμανικής αυτοκρατορίας πέρασαν ανεπιστρεπτί και με προσωπική επίθεση εναντίον του Ερντογάν επισημάνθηκε ότι η «Ιερουσαλήμ ήταν είναι και θα είναι η πρωτεύουσα του εβραϊκού έθνους» και ότι σε αντίθεση με το «δικό του παρελθόν, η Κυβέρνηση της Ιερουσαλήμ αποτελεί το θεματοφύλακα της ασφάλειας όλων των μειονοτήτων και των θρησκευτικών ελευθεριών και σέβεται τα δικαιώματά τους. Αυτοί που μένουν σε γυάλινα παλάτια, ας μην πετάνε πέτρες στους γείτονές τους».

Το τουρκικό ΥΠΕΞ που ανέλαβε να απαντήσει βρέθηκε με τον εκπρόσωπο του Χ. Μουφτούογλου να υπερασπίζεται την Οθωμανική Αυτοκρατορία:

«Στην Παλαιστίνη της οθωμανικής περιόδου, όλες οι διαφορετικές θρησκείες και δόγματα ζούσαν για αιώνες μέσα σε ειρηνικό περιβάλλον και ήταν ελεύθερες να ασκούν τα λατρευτικά τους καθήκοντα. Οι Εβραίοι γνωρίζουν καλά ότι κατά την οθωμανική περίοδο ήταν εκείνοι που απολάμβαναν μία απαράμιλλη ανοχή και αναμέναμε τη δέουσα εκτίμηση. Όπως και σήμερα οι Εβραίοι στην Τουρκική Δημοκρατία απολαμβάνουν την προστασία του κράτους μας όσον αφορά τη διαφύλαξη της πίστη τους και την ελευθερία άσκησης της λατρείας τους». Και το τουρκικό ΥΠΕΞ επέμεινε να θέτει και πάλι θέμα Ιερουσαλήμ: «η συνεχιζόμενη επί 50 χρόνια κατοχή του Ισραήλ στην ανατολική Ιερουσαλήμ, τη Δυτική Όχθη και τη Γάζα είναι ξεκάθαρο ότι δεν ωφελεί στην εξασφάλιση της ειρήνης και σταθερότητας στην περιοχή και στη λύση της παλαιστίνιο-ισραηλινής διαμάχης, με την απόκρυψη της αλήθειας ότι η ανατολική Ιερουσαλήμ βρίσκεται υπό κατοχή».

Όλη αυτή η σύγκρουση δεν είναι παρά ένα ακόμη επεισόδιο σε μια σοβούσα σύγκρουση η οποία κάθε άλλο πάρα τερματίσθηκε με την συμφωνία αποζημίωσης των θυμάτων του Μαβή Μαρμαρά που επετεύχθη υπό την πίεση και των ΗΠΑ. Στρατηγική επιλογή της Ουάσιγκτον είναι η αποκατάστασή ενός ενιαίου συμπαγούς μετώπου Τουρκίας-Ισραήλ-Αίγυπτου, ως ανάχωμα στον ισλαμικό φονταμενταλισμό και ως άξονα ασφάλειας και σταθερότητας στην Μέση Ανατολή και την Βορειά Αφρική.

Αλλά πλέον είναι σαφές ότι αυτός ο σχεδιασμός δεν μπορεί να υλοποιηθεί όσο στην ηγεσία της Τουρκίας βρίσκεται ο Ταγίπ Ερντογάν, που επιδιώκει να υλοποιήσει την δική του προσωπική νεοθωμανική και ισλαμική ατζέντα.

Ο τρόπος με τον οποίο μάλιστα η Άγκυρα επιχειρεί να εμπλακεί και να διεκδικήσει ρόλο και μερίδιο από τον ενεργειακό πλούτο της Ανατολικής Μεσογείους μεγαλώνει την καχυποψία τόσο του Τελ Αβίβ όσο και του Καΐρου.

Μετά και το τελευταίο επεισόδιο επιβεβαιώνεται η εκτίμηση ότι το Ισραήλ παρά την πίεση επιχειρηματικών συμφερόντων για διοχέτευση του φυσικού αερίου του προ την Τουρκία, δύσκολα θα αποδεχθεί να παραδώσει το «στρατηγικό όπλο» του φυσικού αερίου στις διαθέσεις ενός ολοένα και πιο ανεξέλεγκτου Ταγίπ Ερντογάν.

Σε ότι αφορά το Κάϊρο, ο στρατηγός Αλ Σίσι, θεωρεί και δικαιολογημένα ότι όσο ο Ερντογάν εμφανίζεται ως ο ηγέτης των μουσουλμάνων και προστάτης των Αδελφών Μουσουλμάνων, συνιστά απειλή για την σταθερότητα της Αιγύπτου και του δικού του καθεστώτος και δεν πρόκειται να συμβιβασθεί πάρα τις πιέσεις που δέχονταν από τις ΗΠΑ για αποκατάσταση των σχέσεων.

Όσο μάλιστα περνά ο καιρός και απομακρύνεται ακόμη περισσότερο από τις ΗΠΑ αλλά και την Ε.Ε. η Τουρκία, τόσο και περιορίζονται οι δυνατότητες πλήρους αποκατάστασης των σχέσεων της Τουρκίας με το Ισραήλ και την Αίγυπτο.

Κινήσεις επίσης όπως αυτή της ενίσχυσης του τουρκικού οπλοστασίου με ρωσικούς πυραύλους S400 είναι σαφές ότι μεγαλώνουν την καχυποψία, καθώς δεν στρέφονται εναντίον των υπαρκτών απειλών ασφάλειας στην περιοχή ,όπως είναι το ISIS η έστω αυτό που εκλαμβάνει η Τουρκία ως απειλή (δηλαδή το κουρδικό κίνημα) αλλά κυρίως εναντίον των ισχυρών χωρών της περιοχής όπως το Ιράν και το Ισραήλ που θεωρητικά όμως είναι «σύμμαχοι» της.

Και στην συγκυρία αυτή η Κύπρος και η Ελλάδα προσφέρουν το στρατηγικοί βάθος και για τις δυο αυτές ισχυρές χώρες της Ανατολικής Μεσογείου σε μια συνεργασία η οποία λόγω και του φυσικού αερίου, προσλαμβάνει στρατηγικό χαρακτήρα και για τις τέσσερις χώρες.

Πηγή Liberal


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

25 Ιουλ 2017


Το Ισραήλ φέρεται να έχει κλείσει την πρεσβεία και το προξενείο του στην Τουρκία μετά τις εντάσεις που δημιουργήθηκαν στα Ιεροσόλυμα και τις δηλώσεις του ισλαμιστή προέδρου Ταγίπ Ερντογάν εναντίον του Εβραϊκού Κράτους.

Σύμφωνα με πληροφορίες που δεν επιβεβαίωσε ακόμα η κυβέρνηση του Ισραήλ, το ισραηλινό υπουργείο Εξωτερικών διέταξε το κλείσιμο της πρεσβείας στην Άγκυρα και του προξενείου στην Κωνσταντινούπολη, ως «προληπτικό» μέτρο. Την είδηση έγραψε πρώτη η ισραηλινή ειδησεογραφική ιστοσελίδα NRG.

Άλλες πληροφορίες αναφέρουν ότι το υπουργείο Εξωτερικών του Ισραήλ διέταξε όλα τα μέλη του διπλωματικού και υπαλληλικού προσωπικού να παραμείνουν στα σπίτια τους, καθώς υπάρχουν φόβοι για επιθέσεις από εξτρεμιστές, ως εκδίκηση για τις συγκρούσεις Ισραηλινών και Παλαιστινίων στα Ιεροσόλυμα.

Σημειώνουμε ότι μετά τον Ταγίπ Ερντογάν, και ο αντιπρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης Μπεκίρ Μποζντάγ επιτέθηκε εναντίον του Ισραήλ. Δήλωσε ότι παραβιάζει τα ανθρώπινα δικαιώματα με τις ενέργειες του στην Πλατεία των Τεμενών στην Ιερουσαλήμ και κάλεσε τις παγκόσμιες δυνάμεις να υιοθετήσουν μια ενιαία στάση ως απάντηση.

Έπειτα από το υπουργικό συμβούλιο, ο Μποζντάγ χαρακτήρισε απαράδεκτες τις ισραηλινές ενέργειες με την εγκατάσταση ανιχνευτών μετάλλου στην είσοδο της Πλατείας των Τεμενών.

“Η στάση του Ισραήλ αναφορικά με το Τέμενος αλ Άκσα είναι λανθασμένη, παράνομη και απαράδεκτη”, τόνισε ο Μποζντάγ. “Οι ισραηλινές ενέργειες εκεί παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα και την θρησκευτική ελευθερία”, πρόσθεσε.

Τα νέα μέτρα ασφαλείας που επέβαλαν οι αρχές του Ισραήλ έχουν πυροδοτήσει βίαια επεισόδια μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων, ενώ προχθες Κυριακή το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι δεν πρόκειται να απομακρύνει τα μηχανήματα ανίχνευσης μεταλλικών αντικειμένων στις εισόδους του ιερού τόπου.

Jordanian security forces stand infront of their armored vehicle next to the Israel embassy, in Amman, Jordan, 23 July 2017. EPA, AHMAD ABDO
Επιστρέφει στο Ισραήλ το προσωπικό της ισραηλινής πρεσβείας στο Αμάν μετά από το επεισόδιο πυροβολισμού

Το προσωπικό της πρεσβείας του Ισραήλ στην Ιορδανία, μεταξύ των οποίων βρίσκεται και ένας φρουρός ασφαλείας που συμμετείχε σε επεισόδιο πυροβολισμού όπου σκοτώθηκαν δύο Ιορδανοί την Κυριακή, επέστρεψε στο Ισραήλ από το Αμάν χθες, δήλωσε αξιωματούχος του γραφείου του πρωθυπουργού του Ισραήλ.

Το επεισόδιο επιδείνωσε τις ήδη τεταμένες σχέσεις των χωρών. Η Ιορδανία ήθελε να ανακρίνει τον φρουρό, ο οποίος τραυματίστηκε ελαφρά, αλλά το Ισραήλ είπε ότι είχε διπλωματική ασυλία και πρέπει να επαναπατρισθεί.

Ο φρουρός σκότωσε με πυροβολισμό έναν Ιορδανό, που είχε έρθει στον χώρο για επισκευές επίπλων, και ο οποίος του επιτέθηκε με κατσαβίδι στην πρεσβεία του Ισραήλ στο Αμάν το βράδυ της Κυριακής. Ένας ιορδανός πολίτης που ήταν παρών στο επεισόδιο επίσης σκοτώθηκε από τα πυρά, δήλωσε το Ισραήλ.

Το υπουργείο Εξωτερικών του Ισραήλ δήλωσε ότι ο φρουρός έδρασε αμυντικά όταν πυροβόλησε τον Ιορδανό, ο οποίος εργαζόταν στο συγκρότημα της πρεσβείας. Ο πατέρας του νεαρού είπε ότι ο γιός του ήταν 16 ετών και δεν είχε διασυνδέσεις με μαχητές. Σύμφωνα με αξιωματούχο που μίλησε στο πρακτορείο Reuters, ο παρευρισκόμενος δεύτερος Ιορδανός φαίνεται να σκοτώθηκε κατά λάθος.

Σύμφωνα με τα ισραηλινά μμε, ο φρουρός παρέμεινε οχυρωμένος στην πρεσβεία μαζί με τον πρέσβη και το υπόλοιπο προσωπικό, ενώ ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έστειλε εκπρόσωπό του στη χώρα για την αποκλιμάκωση της αντιπαράθεσης με την Ιορδανία. Αργότερα, ο ισραηλινός ηγέτης ευχαρίστησε τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και τον γαμπρό του Τζάρεντ Κούσνερ για την βοήθειά τους στην μεταβίβαση του προσωπικού, καθώς και τον βασιλιά της Ιορδανίας Αμπντάλα “για τη στενή συνεργασία μας”.

Το Ισραήλ απαγόρευσε τις μεταμεσονύκτιες αναφορές για το επεισόδιο στα μμε για να προστατεύσει, όπως είπε, τους διπλωμάτες από αντεκδίκηση.

Πηγή MIgnatiou



Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

6 Ιουν 2017


Του Κωνσταντίνου Λουκόπουλου

H δήλωση του Προέδρου Putin την προηγούμενη εβδομάδα στο Διεθνές Οικονομικό Φόρουμ στην Αγία Πετρούπολη, μετά από σχετική ερώτηση Τούρκου δημοσιογράφου (!), «περί ετοιμότητας της Ρωσίας να πωλήσει Αντιαεροπορικά Σύστηματα S-400 Triumf στην Τουρκία, δημιούργησε πολλά ερωτηματικά στην Δύση και προκάλεσε έναν νέο κύκλο παραφιλολογίας και ανησυχίας στην Ελλάδα. Μία εμβριθής όμως εξέταση των στοιχείων που σχετίζονται με το υπόψη θέμα είναι βέβαιο ότι θα δημιουργήσει μία διαφορετική οπτική από αυτή που παρουσιάστηκε σε πολλά ΜΜΕ.

Κατ’ αρχήν είναι σκόπιμο να επισημανθεί ότι το ζήτημα της πώλησης των προαναφερθέντων συστημάτων στην Τουρκία δεν είναι κάτι καινούργιο! Με την αποκατάσταση των Ρωσοτουρκικών σχέσεων τον περασμένο Αύγουστο μετά το αποτυχημένο στρατιωτικό πραξικόπημα κατά του Ερντογάν, είναι ένα από τα θέματα τα οποία προβάλλονται πάντοτε και μάλιστα με «ειδικό χρώμα» και από τις δύο πλευρές (για τους δικούς τους λόγους η κάθε μία) ιδιαίτερα μετά από τις συχνές πλέον συναντήσεις Putin – Erdoğan.

Τέτοιου είδους και μεγέθους εξοπλιστικά προγράμματα εκτός αυτής καθαυτής της στρατιωτικής χρήσης και επιχειρησιακής εκμετάλλευσης παίζουν το δικό τους κομβικό ρόλο σε γεωπολιτικό επίπεδο και αρκετές φορές επανακαθορίζουν το πλαίσιο των σχέσεων άμεσα και έμμεσα εμπλεκομένων και λοιπών ενδιαφερομένων. Η διατήρηση στο προσκήνιο της δυνητικής απόκτησης των συστημάτων S-400, αποτελεί για τον Erdoğan ένα πρόσθετο μέσο έμμεσης πίεσης κυρίως προς τις ΗΠΑ αλλά και προς τους λοιπούς Συμμάχους στο ΝΑΤΟ προκειμένου να πετύχει κάποια ανταλλάγματα που θα του επιτρέψουν να βγει από την εξαιρετικά δυσχερή θέση που έχει περιέλθει στην Συρία. Συνιστά δε μία έμμεση απειλή περί απομάκρυνσης από το «δυτικό στρατόπεδο» και περαιτέρω στρατηγικής προσέγγισης με την Ρωσία. Και επειδή είναι γνωστό ότι ακολουθεί πολιτική «μια στο καρφί και μια στο πέταλο» έρχονται οι δηλώσεις του Σύμβουλου του ο οποίος τυγχάνει και βασικός αρθρογράφος της Sabah, İlnur Çevik. Με μία καθησυχαστική δήλωση επισημαίνει με νόημα ότι «τυχόν προμήθεια των ρωσικών S-400 δεν θα πρέπει να δημιουργήσει στην Τουρκία προβλήματα με το ΝΑΤΟ καθόσον υπάρχουν και κράτη-μέλη της Συμμαχίας που έχουν αποκτήσει και χρησιμοποιούν διάφορα οπλικά συστήματα ρωσικής κατασκευής» αναφερόμενος μάλλον στην Ελλάδα.

Από την άλλη μεριά ο Ρώσος Πρόεδρος πέραν της οικονομικής διαστάσεως η οποία αναμφίβολα είναι σημαντική, με την πώληση των συγκεκριμένων Αντιαεροπορικών -Αντιβαλλιστικών Συστημάτων στην Τουρκία αποσκοπεί κυρίως σε δύο στρατηγικούς στόχους. Να βάλει κατ’ αρχήν ακόμα ένα σοβαρό «αγκάθι» μέσα στο ΝΑΤΟ, το οποίο δυστυχώς οι Ρώσοι στρατηγιστές και ο ίδιος το θεωρούν αντίπαλο αν όχι εχθρικό. Δεύτερον να απομακρύνει και άλλο τον ήδη «προβληματικό» για την Δύση, Τούρκο ομόλογο του από τους Συμμάχους του και τελικά να τον εξαναγκάσει σε «στρατηγικό εναγκαλισμό». Επειδή μάλιστα είχε κάπως ξεχαστεί το ζήτημα αυτό από τα διεθνή ΜΜΕ, ήλθε την Παρασκευή 2 Ιουνίου o ελεγχόμενος από την κλειστή ομάδα Putin ειδησεογραφικός ιστότοπος Sputnik να μας το θυμίσει με ένα γενικόλογο πάλι δημοσίευμα φιλοξενώντας σχετικές δηλώσεις του Τούρκου βουλευτή του κυβερνώντος ΑΚΡ Yusuf Beyazit συνδέοντας τεχνηέντως την απόκτηση των S-400 από την Τουρκία με την πολιτική του ΝΑΤΟ στην Συρία (!)

Οι Ρώσοι όμως είναι ρεαλιστές και διαβλέπουν ότι είναι δυσχερές ένα τέτοιο εξοπλιστικό πρόγραμμα να υλοποιηθεί με τις παρούσες συνθήκες. Παρ’ όλα αυτά το ζήτημα το διατηρούν, όπως περιγράψαμε και παραπάνω, ψηλά στην επικοινωνιακή τους ατζέντα, έτσι για να … «τσουρουφλίζουν» το ΝΑΤΟ. Η τουρκική πλευρά από την άλλη πλευρά πέρα της ρητορικής και της χρησιμοποίησης του υπόψη θέματος ως διαπραγματευτικό κατά την γνώμη της «όπλο» στις όποιες διευθετήσεις σχεδιάζονται για την Συρία που αντίκεινται στα τουρκικά συμφέροντα, δεν θα ήθελε να προσθέσει στην παρούσα γεωπολιτική συγκυρία ακόμα ένα σημαντικό πρόβλημα στις ήδη ταραγμένες σχέσεις της με την Δύση. Αυτό ίσως να δημιουργούσε αδιέξοδα και συνθήκες ρήξης που πέρα από τους «ψευτοπαληκαρισμούς» της Άγκυρας θα ήταν μη διαχειρίσιμη. Εκτιμάται ότι οι Τούρκοι ενδιαφέρονται πρωτίστως για την απόκτηση σχετικής τεχνολογίας προκειμένου να κατασκευαστούν στην χώρα του τα Συστήματα S-400 ή παραπλήσιας επιχειρησιακής αξίας και να μην φανεί αυτή καθαυτή προμήθεια αυτών των συστημάτων από την Ρωσία. Αυτό όμως αντίκειται στην πολιτική εξαγωγών ρωσικών οπλικών συστημάτων κάτι το οποίο έχει διευκρινίσει εμφατικά και ο ίδιος ο Putin.

Υπάρχουν όμως και κάποιοι άλλοι σοβαροί παράγοντες που καθιστούν την απόκτηση των υπόψη συστημάτων δύσκολα υλοποιήσιμη! Το σύστημα S-400 θα δημιουργήσει μεγάλα προβλήματα στο Νατοϊκό Σύστημα Επιγείων Ραντάρ Αεράμυνας (NADGE) και οπωσδήποτε δημιουργείται σοβαρό ζήτημα σε ότι αφορά στην λεγόμενη «security agreement» που έχει υπογράψει η Άγκυρα σχετικά με την εγκατάσταση με νατοϊκά κονδύλια, του Ραντάρ στην Μαλάτεια στην ΝΑ Τουρκία. Ας μην επεκταθούμε και στα ανυπέρβλητα προβλήματα συνεργασίας- διαλειτουργικότητας των Α/Φ F-35 τα οποία πρόκειται να προμηθευτεί η Τουρκική Πολεμική Αεροπορίας μη νατοϊκά Α/Α συστήματα.

Σε κάθε περίπτωση όμως είναι δικαιολογημένη η οποιαδήποτε ανησυχία στην Ελλάδα εκτιμώντας τις επιχειρησιακές δυνατότητες των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων σε περίπτωση απόκτησης αυτών των συστημάτων από την Τουρκία. Το Αντιαεροπορικό-Αντιβαλλιστικό Σύστημα S-400 Triumph (στο ΝΑΤΟ κωδικοποιείται ως SA-21 Growler) αποτελεί την «ραχοκοκαλιά» της Ρωσικής Αεράμυνας ενώ αναπτύχθηκε και στην Συρία. Η δυνατότητα ανάπτυξης των συστοιχιών που το αποτελούν σε χρόνο μικρότερο των 15 λεπτών σε συνδυασμό με τη δυνατότητα κατάρριψης εχθρικών αεροσκαφών σε αποστάσεις μέχρι 400 km, καθώς επίσης καταστροφής βαλλιστικών στόχων σε αποστάσεις 60 km (κινούμενοι με ταχύτητες 4,8 km/s) το καθιστούν ένα κορυφαίο εν χρήσει Αντιαεροπορικό-Αντιπυραυλικό σύστημα! Το μεγάλο όμως επιχειρησιακό βεληνεκές που όπως προαναφέρθηκε φθάνει τα 400 km θα πρέπει να αναφέρουμε ότι ανησυχεί ιδιαίτερα και τους Ισραηλινούς των οποίων τα Α/Φ τα οποία θα ίπτανται στην Ανατολική Μεσόγειο θα μπορούν να εγκλωβιστούν από τους Τούρκους.

Συμπερασματικά θα λέγαμε ότι το θέμα της απόκτηση των ρωσικών συστημάτων S-400 από την Τουρκία παρουσιάζει σοβαρές δυσχέρειες για να υλοποιηθεί τόσο σε γεωπολιτικό όσο και σε επιχειρησιακό-τεχνικό επίπεδο. Χρησιμοποιείται κυρίως στο διπλωματικό και επικοινωνιακό πεδίο τόσο από την Ρωσία όσο και από την Τουρκία για τους λόγους που προαναφέρθηκαν στο παρόν άρθρο. Η Τουρκία εκτιμάται ότι θα υλοποιούσε αυτή την προμήθεια μόνο όταν αποφασίσει την οριστική ρήξη με τις ΗΠΑ και συνεπώς με την Δύση, με ότι αυτό σημαίνει κάτι όμως που θα προκαλούσε σημαντική πολιτική ζημιά όχι μόνο στον ίδιο τον Πρόεδρο Erdoğan αλλά και εθνική ζημιά στην Τουρκία και αυτό δεν μπορεί να αγνοηθεί από την Άγκυρα. Για τους επόμενους μήνες το υπόψη θέμα θα διατηρείται συνεχώς στην επικαιρότητα και θα «πληροφορούμαστε» ότι επιλύονται «και τα τελευταία προβλήματα» που αφορούν στην προμήθεια των S-400… Οψώμεθα!

* Ο Αντιστράτηγος ε.α. Κωνσταντίνος Λουκόπουλος είναι συντονιστής - υπεύθυνος για τα θέματα Άμυνας και Διπλωματίας στο liberal.gr. Είναι απόφοιτος της ΣΕΘΑ και έχει περατώσει Στρατηγικές Σπουδές Ασφαλείας. Διατέλεσε εκπρόσωπος Τύπου του Α/ΓΕΕΘΑ, διευθυντής Διεθνών Σχέσεων στο ΥΕΘΑ/ΓΓΟΣΑΕ, και υπηρέτησε σε διοικητικές και επιτελικές θέσεις στην Ελλάδα και στο ΝΑΤΟ.
Πηγή Liberal


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

2 Απρ 2017


Tου Ben Caspit

Σύμφωνα με τις επικρατούσες εκτιμήσεις στο Ισραήλ, η πρόβλεψη είναι ότι το καθεστώς Άσσαντ δεν θα πέσει στο ορατό μέλλον. Επιπλέον, οι Ισραηλινοί πιστεύουν ότι ο Άσσαντ έχει ολοκληρώσει το έργο της εξασφάλισης της συριακής ενδοχώρας, έχοντας, δηλαδή υπό κυβερνητικό έλεγχο το διάδρομο που έχει ως βάση την πρωτεύουσα Δαμασκό και συνεχίζεται βορείως ως το Αλλαουιστάν (το θύλακα των Αλαουιτών στη Λατάκεια), και το λιμάνι της Λατάκειας, με τις πόλεις Χαλέπι και Χομς να βρίσκονται, επίσης, στα χέρια του. Τώρα προσπαθεί να επεκτείνει τον έλεγχό του μέχρι το Ντέιρ εζ Ζορ.

Στη διάρκεια του περασμένου χρόνου, υπήρξε μια σοβαρή εξέλιξη στο χάρτη της διαλυμένης Συρίας. Η συριακή ενδοχώρα που είναι υπό τον έλεγχο του Άσσαντ αυξάνεται και επεκτείνεται με σταθερό ρυθμό, ενώ οι περιοχές που βρίσκονται υπό τον έλεγχο των ανταρτών συρρικνώνονται συνεχώς. Ακόμη και τα εδάφη του Ισλαμικού Κράτους ροκανίζονται γρήγορα. Οι Ισραηλινοί παράγοντες εκτιμούν ότι ο πόλεμος στη Συρία θα συνεχιστεί και στο άμεσο μέλλον, αλλά η ισορροπία δυνάμεων σ’ αυτό το σημείο ευνοεί ξεκάθαρα τον Άσαντ. Στο Ισραήλ, τα υπό τον Άσσαντ εδάφη αποκαλούνται πλέον Ασσαντιστάν. Είναι μια νέα, στενότερη, συρρικνωμένη Συρία. Μπορεί μάλιστα να είναι πολύ μικρότερη και από την ιστορική Συρία, αλλά παρ’ όλα αυτά είναι εδώ για να μείνει. Υπάρχει, ωστόσο, μια επιφύλαξη: «Χωρίς τον Πούτιν δεν υπάρχει Άσσαντ», όπως ανέφερε ένας ανώτερος Ισραηλινός παράγοντας στο Al-Monitor, υπό τον όρο της ανωνυμίας. «Το μόνο προαπαιτούμενο για την επιβίωση του Άσσαντ στην εξουσία είναι η καλή διάθεση του Πούτιν».

Ανώτερη ισραηλινή πηγή είπε ότι: «ο τρόπος που ο Πούτιν εξώθησε τις ΗΠΑ από τη Μέση Ανατολή και κατέστη η κυρίαρχη δύναμη στην περιοχή θα μελετάται μια ημέρα στις σχολές στρατηγικής». Το γεγονός ότι τελικά ο Ομπάμα δεν επιτέθηκε στα συστήματα χημικού πολέμου στη Συρία, συνέβαλε σημαντικά στην μεταμόρφωση της Ρωσίας σε κυρίαρχη δύναμη στην περιοχή και στη διάσωση του Άσσαντ. Ο Πούτιν είχε αντιληφθεί το μεταβατικό χρόνο μεταξύ της διακυβέρνησης Ομπάμα και αυτής του Τραμπ, ως έναν αδύναμο κρίκο, που θα μπορούσε να σφηνώσει και να δημιουργήσει τετελεσμένα γεγονότα πριν η νέα διοίκηση προλάβει να μορφοποιήσει μια νέα θέση και προσέγγιση.

«Δώστε ιδιαίτερη προσοχή στο τι συνέβη» είπε Ισραηλινός εμπειρογνώμονας –πάλι ανώνυμα- «Ο Τραμπ ανέλαβε επισήμως στις 20 Ιανουαρίου, ημέρα Παρασκευή. Κανείς δεν δουλεύει στην Ουάσιγκτον Σαββατοκύριακο. Τη Δευτέρα, στις 23 Ιανουαρίου, ο Τραμπ ξύπνησε το πρωί με τη Διεθνή Διάσκεψη για την επίλυση της Σύγκρουσης στη Συρίας να διεξάγεται στην Αστάνα του Καζαχστάν». Η συνδιάσκεψη ξεκίνησε από τον Πούτιν, και οι τιμώμενοι προσκεκλημένοι, εκτός από τη Ρωσία, ήταν οι Ιρανοί και οι Τούρκοι. Ο Πούτιν έχει εδώ και καιρό οικοδομήσει στενότερους δεσμούς με τον Ερντογάν, ενώ αυτή την εβδομάδα υποδέχθηκε με θερμότητα τον πρόεδρο του Ιράν Χασσάν Ρουχανί στην Μόσχα.

Από την πρώτη κιόλας ημέρα στη δουλειά, ο Τραμπ ανακάλυψε ότι δεν είχε καμία σχέση σε ότι αφορούσε τη Συρία. «Όσο για το τι συμβαίνει τώρα», είπε η ανώτερη ισραηλινή πηγή «οι Αμερικανοί κάνουν τη δουλειά του Πούτιν και του Άσσαντ στο βορρά αντιμετωπίζοντας το Ισλαμικό Κράτος, και βοηθώντας επίσης του Κούρδους. Αυτό απαλλάσσει από έναν πονοκέφαλο τον Άσσαντ, επιτρέποντάς του να επικεντρωθεί στο τι συμβαίνει σ’ αυτές τις περιοχές που είναι πραγματικά σημαντικές για τον ίδιο. Δηλαδή εκεί που θα κριθεί η τύχη του, και το πρόσωπο που καθορίσει αυτή τη τύχη είναι ο Πούτιν, με τη βοήθεια των Ιρανών και της Χεζμπολλάχ».

Το Ισραήλ ελίσσεται με εξαιρετική προσοχή σ’ αυτό την περιπλεγμένο περιβάλλον. Επιδιώκει να επιδείξει αποφασιστικότητα, αλλά, επίσης, και σοβαρή ανησυχία. Σε ένα προηγούμενο άρθρο είχαμε αναλύσει τη ρωσική αντίδραση (καλώντας τον πρέσβη του Ισραήλ στη Μόσχα για διευκρινιστικής συνομιλίες) στην πρόσφατη επίθεση του Ισραήλ επί συριακού εδάφους, κατά τη διάρκεια της οποίας το Ισραήλ αναγκάστηκε να αναπτύξει το αντιπυραυλικό του σύστημα Arrow 2, για να καταρρίψει έναν καταιγισμό από αντιαεροπορικούς πυραύλους που οι Σύροι εκτόξευσαν κατά των ισραηλινών αεροσκαφών.

Το Ισραήλ ισχυρίζεται ότι η ελευθερία δράσης της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας στο συριακό εναέριο χώρα παραμένει και δεν κινδυνεύει. Η εκτίμηση είναι ότι οι Ρώσοι ένοιωσαν να πιέζονται και αντέδρασαν για δύο λόγους. Ο πρώτος είναι η τοποθεσία του στόχου της επίθεσης του Ισραήλ στην περιοχή του Ταντμόρ (Παλμύρα), που βρίσκεται κοντά στη θέση των ρωσικών δυνάμεων. Ενώ οι ρωσικές δυνάμεις δεν ήταν σε άμεσο κίνδυνο, μπορούσαν να δουν και να ακούσουν την ισραηλινή επίθεση, και αυτό προκάλεσε κάποια αίσθηση. Η δεύτερη αιτία είναι ότι, σε αντίθεση με τις προηγούμενες περιπτώσεις, αυτή τη φορά το Ισραήλ ανέλαβε την ευθύνη για την επίθεση λόγω της ανάπτυξης μιας συστοιχία πυραύλων Arrow.

Ότι το Ισραήλ βγήκε από τη γωνία (με επιθέσεις στη Συρία) δημιούργησε μια πίεση στον Πούτιν. Όλοι στην περιοχή έστρεψαν τα μάτια τους στον Πούτιν: οι Ιρανοί, η Χεζμπολλάχ, ο Άσσαντ, οι αντάρτες, οι Τούρκοι και όλοι οι άλλοι. Κάθε ένας αναρωτιόταν πώς θα απαντούσε ο τοπικός σερίφης. Μερικοί από απ’ αυτούς τους παίκτες πίεζαν τους Ρώσους να βάλουν ένα τέλος στην ανεξέλεγκτη δραστηριότητα του Ισραήλ στον αέρα της Συρίας.

Η ρωσική αντίδραση θεωρήθηκε απ’ όλο τον κόσμο ως μια ελάχιστη απάντηση, μόνον για να εκπληρώσει την υποχρέωσή της. Την ίδια ώρα, το Ισραήλ δεν γνωρίζει τι σκέφτεται ο Πούτιν και πώς θα απαντήσει την επόμενη φορά. Τι θα συμβεί εάν ξαφνικά αλλάξει τις θέσεις του και ενημερώσει το Ισραήλ με κατηγορηματικό τρόπο ότι οι αεροπορικές του δυνάμεις θα καταρρίπτουν κάθε ισραηλινό αεροπλάνο που θα διαπερνά το συριακό εναέριο χώρο; Κανείς στο Ισραήλ, από τον πρωθυπουργό Νετανιάχου και σ’ όλη τη δομή προς τα κάτω, δεν γνωρίζει την απάντηση σ’ αυτήν την ερώτηση.

Αφενός το Ισραήλ είναι αποφασισμένο να διατηρήσει τις κόκκινες γραμμές του για τη Χεζμπολλάχ, με τη μεγαλύτερη σχολαστικότητα. Θα κάνει το οτιδήποτε χρειάζεται για να εμποδίσει την μεταφορά όπλων στη Χεζμπολλάχ που θα μπορούσε να διαταράξει την ισορροπία δυνάμεων (συμπεριλαμβανομένων προηγμένων αντιαεροπορικών πυραύλων, πυραύλων Yakhont P-800 Onyx, πυραύλων ακριβείας εδάφους-εδάφους και χημικών όπλων). Αφετέρου, είναι ολοφάνερο ότι το Ισραήλ δεν έχει συμφέρον να μπει σε μια σύγκρουση με τους Ρώσους, ακόμη κι αν παραμείνει σε τοπικό επίπεδο.

Κάθε φορά που εγείρεται το ζήτημα ενώπιον ενός Ισραηλινού στρατηγού ή άλλου παράγοντα, η απάντηση συνήθως τελειώνει με το ακόλουθο χιουμοριστικό αίνιγμα: «Πού θα καθίσει ένας γορίλλας 800 κιλών;». Και η απάντηση είναι: «όπου θέλει!» (δηλαδή η ρωσική υπερδύναμη δρα όπως της αρέσει). Αυτός είναι ακριβώς ο λόγος που το Ισραήλ χρειάζεται τη αμερικανική κυβέρνηση τώρα περισσότερο από ποτέ. Η Ιερουσαλήμ ελπίζει ότι ο Τραμπ δεν θα επιτρέψει στον Πούτιν να συνεχίζει να περιφέρεται στη Συρία με στωική ηρεμία ως τον τελικό κριτή και διαιτητή. Η ανάμειξη των επίλεκτων δυνάμεων των ΗΠΑ, που έχουν προσγειωθεί στη βόρεια Συρία και βοηθούν τώρα τους αντάρτες και τους Κούρδους, είναι πολύ ενθαρρυντικό στοιχείο για τον Νετανιάχου.

Τον Φεβρουάριο, στη συνάντησή τους στην Ουάσιγκτον, ο Νετανιάχου ήλπισε ότι ο Τραμπ δεν θα έθιγε το παλαιστινιακό ζήτημα, προτιμώντας αντιθέτως να προβάλει (προς όφελος του Ισραήλ) το συριακο-ιρανικό ζήτημα. Έως τώρα, η κατάσταση είναι ακριβώς η αντίθετη. Η αναπάντεχη δραστηριότητα του Τραμπ στο παλαιστινιακό μέτωπο είναι ανησυχητική, ενώ παραμένει μάλλον σε λήθαργο για τα άλλα ζητήματα. Ο Νετανιάχου θα προσπαθήσει να κάνει ό,τι μπορεί για να ωθήσει τον Τραμπ ν’ αναλάβει δράση στη Συρία, ενώ θα πιέσει για μια πιο υποτονική στάση προς τη Ραμάλα. Επί του παρόντος, οι πιθανότητες είναι τόσο λίγες, που ο Νετανιάχου προτιμά να πιέζει για πρόωρες εκλογές.

Πηγή Σωτήρης Δημόπουλος
Al-Monitor



Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

16 Μαρ 2017


Ο πρώην υπουργός Άμυνας του Ισραήλ Μοσέ Γιαλόν κατηγόρησε τον πρόεδρο της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι θέλει να εγκαθιδρύσει «μια νέα οθωμανική αυτοκρατορία».

Ο Γιαλόν, που ενδέχεται να είναι υποψήφιος για την θέση του πρωθυπουργού της χώρας τις επόμενες εκλογές, έκανε δηλώσεις για θέματα επικαιρότητας σε συνάντηση που είχε με ξένους δημοσιογράφους.

Ο πρώην υπουργός κατηγόρησε τον επικεφαλής του τουρκικού κράτους ότι θέλει να επιβάλει «την ηγεμονία του εγκαθιδρύοντας, όχι μόνο στην Τουρκία, μια νέα οθωμανική αυτοκρατορία με την ιδεολογία των Αδελφών Μουσουλμάνων».

Ο Μοσέ Γιαλόν σημείωσε επίσης ότι η Τουρκία, κράτος μέλος του ΝΑΤΟ, ενεργεί σε βάρος των συμφερόντων των χωρών της Δύσης, ενώ έκρινε πως είναι «ριζοσπαστικό στοιχείο» συγκρίνοντάς την με το Ιράν και την τζιχαντιστική οργάνωση Ισλαμικό Κράτος.

Η απόφαση του πρώην προέδρου των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα να «απεμπλακεί» από τη Μέση Ανατολή άφησε ένα κενό, «το οποίο γέμισαν τα τρία αυτά στοιχεία τα οποία μάχονται για την κυριαρχία στην περιοχή» τόνισε ο Ισραηλινός πολιτικός.

Οι δηλώσεις του Γιαλόν καταγράφονται αφού το Ισραήλ και η Τουρκία έβαλαν τέλος τον περασμένο χρόνο σε μια διπλωματική κρίση διάρκειας 6 ετών, την οποία προκάλεσε η αιματηρή επιχείρηση του ισραηλινού στρατού εναντίον ενός τουρκικού πλοίου, που συμμετείχε σε ανθρωπιστικό στολίσκο για τη Γάζα.

Ερωτηθείς σχετικά με τη σύρραξη με τους Παλαιστινίους, ο Μοσέ Γιαλόν απάντησε:

«Απέχουμε πολύ από το να φθάσουμε σε μια διευθέτηση στο εγγύς μέλλον».

Ο πρώην υπουργός ανακοίνωσε στις αρχές της εβδομάδας ότι αποχωρεί από το κόμμα Λικούντ του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου για να ιδρύσει το δικό του κόμμα.


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

9 Ιαν 2017


Tου Zvi Magen

Καθώς ο νέος πρόεδρος Trump ετοιμάζεται να μπει στο Λευκό Οίκο, υπάρχουν αυξημένες ενδείξεις πιθανών αλλαγών στην πολιτική των ΗΠΑ σε σχέση με τη Ρωσία. Η νίκη του Trump έγινε δεκτή με ικανοποίηση από τη Μόσχα και με πολλή αισιοδοξία, ιδιαίτερα υπό το πρίσμα των δηλώσεών του στη διάρκεια της εκστρατείας, για την προθυμία του να συνεργαστεί με τη Ρωσία. Με την Ρωσία να υπόκειται σε δυτικές πιέσεις, υπήρχε η πεποίθηση ότι άλλη μία Δημοκρατική κυβέρνηση στις ΗΠΑ θα αύξανε αυτή την πίεση. Φαίνεται ωστόσο, οτι ο Trump θέλει να περιορίσει την αντιπαράθεση με την Ρωσία και ίσως είναι πρόθυμος να κάνει συμβιβασμούς με την Μόσχα, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα περιλαμβάνει υπερβολικές παραχωρήσεις. Από την πλευρά της η Ρωσία περιμένει την άφιξη του νέου προέδρου στο Λευκό Οίκο εν τω μέσω ολοένα και περισσότερων κατηγοριών για ρωσική παρέμβαση στην προεκλογική εκστρατεία των ΗΠΑ.

Στις ΗΠΑ, όπως και στο διεθνές σύστημα γενικότερα, επικρατεί αβεβαιότητα αναφορικά με τις πιθανές εξωτερικές πολιτικές του Trump, συμπεριλαμβανομένης και αυτής έναντι της Ρωσίας. Είναι ξεκάθαρο ωστόσο ότι αυτό θα είναι ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα στην ατζέντα της νέας κυβέρνησης. Την ίδια στιγμή, υπάρχει αυξανόμενη ανησυχία μεταξύ εκείνων που τάσσονται υπέρ της αντιμετώπισης της ρωσικής πρόκλησης και επιλέγουν την συνέχιση της πίεσης στη Ρωσία. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνονται η απερχόμενη κυβέρνηση Obama και οι υποστηρικτές της, πολλά μέλη του Κογκρέσου, συμπεριλαμβανομένων και Ρεπουμπλικάνων, και ευρωπαϊκές χώρες. Φαίνεται πως ορισμένες από τις ενέργειες της απερχόμενης κυβέρνησης, στόχο είχαν να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις εκείνες που θα δυσχέραιναν το έργο του trump να αλλάξει την τωρινή πολιτική απέναντι στη Ρωσία.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η πολιτική της νέας κυβέρνησης έναντι της Ρωσίας θα επηρεάσει τη Μέση Ανατολή και όλες τις διαδικασίες που είναι σε εξέλιξη εκεί, συμπεριλαμβανομένης της ρωσικής συμμετοχής στη Συρία. Οι ισλαμικές ομάδες επιδιώκουν να αυξήσουν τη δύναμή τους και προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τις κυβερνήσεις που είναι εξασθενημένες από τις εξεγέρσεις που πλήττουν την περιοχή. Οι εξεγέρσεις έχουν επίσης ενθαρρύνει την παρέμβαση τόσο απο περιφερειακές όσο και από διεθνείς δυνάμεις που στόχο έχουν να επηρεάσουν τις τάσεις και την ισορροπία των δυνάμεων. Όλες αυτές οι δυνάμεις θέλουν να υπαγορεύσουν τη μελλοντική περιφερειακή διάταξη και να ενισχύσουν την σχετική τους δύναμη σε αυτό το πλαίσιο. Μία από τις δυνάμεις που παίζουν βασικό ρόλο στον αγώνα για την εξουσία είναι η Ρωσία, στόχος της οποίας είναι να ενισχύσει το κύρος της στη Μέση Ανατολή.

Η ρωσική παρέμβαση στη Μέση Ανατολή αποτελεί μια απάντηση στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει στις σχέσεις της με την Δύση, η οποία αντιλαμβάνεται τις ενέργειες της Ρωσίας στην περιοχή της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, ιδιαίτερα στην Ουκρανία, ως επιθετικότητα που στόχο έχει να παγιώσει την επιρροή της Μόσχας στην περιοχή. Έχουν απαντήσει στις ενέργειες της Ρωσίας ασκώντας πολιτικές πιέσεις και επιβάλλοντας οικονομικές κυρώσεις που απειλούν τη σταθερότητα της Ρωσίας. Εκτός από το να παγιώσει τη θέση της ως ένας ισχυρός παίκτης στο διεθνές θέατρο, η παρέμβαση της Ρωσίας στη Μέση Ανατολή, είναι επίσης σχεδιασμένη για να βοηθήσει στο να σπάσει ο κύκλος των πιέσεων προς τη Ρωσία, και να δημιουργήσει μόχλευση και διαπραγματευτική ισχύ εναντίον της Δύσης.

Η ρωσική παρέμβαση στη Μέση Ανατολή έχει επιδεινώσει τις ρωσό-αμερικανικές σχέσεις. Οι ΗΠΑ και οι εταίροι τους, που θεωρούν ότι οι ρωσικές φιλοδοξίες είναι εχθρικές προς τα ρωσικά συμφέροντα, μέχρι τώρα αντιδρούν στις ρωσικές ενέργειες στην περιοχή. Έχουν αποφύγει να συνεργαστούν με τη Ρωσία, ενώ αυξάνουν την πίεση μέσω παρατεταμένων οικονομικών κυρώσεων. Η ρωσική συμμετοχή στη Μέση Ανατολή, η οποία περιλαμβάνει την αναβάθμιση των σχέσεων με χώρες της περιοχής, έχει παρόλα αυτά δημιουργήσει μια νέα στρατηγική θέση στην οποία η Ρωσία ασκεί αυξημένη επιρροή.

Υπάρχουν τρία πιθανά σενάρια πολιτικής για τη νέα αμερικανική κυβέρνηση:

Συνέχιση της πολιτικής της κυβέρνησης Obama δηλαδή, τη συνέχιση, ακόμη και την όξυνση της έντασης μεταξύ Μόσχας και Ουάσιγκτον στο θέατρο της Μέσης Ανατολής
Κάποιες αλλαγές στην πολιτική της νέας κυβέρνησης προς τη Ρωσία, ενώ παράλληλα προχωρά προσεκτικά προς αμοιβαίες παραχωρήσεις. Είναι πιθανό αυτό να καθησυχάσει την ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας και επίσης να οδηγήσει σε συνεργασία μεταξύ των δύο δυνάμεων, στη Μέση Ανατολή.
Πλήρη αμερικανό-ρωσική συνεργασία σε διεθνές επίπεδο, η οποία θα έχει εκτεταμένες συνέπειες για τον σχεδιασμό της περιφερειακής τάξης στη Μέση Ανατολής.

Από αυτές τις δυνατότητες, φαίνεται ότι η δεύτερη -συγκεκριμένες κατανοήσεις και συμβιβασμοί- είναι η πιο πιθανή, καθώς αυτό προσεγγίζει καλύτερα τις δηλωμένες προθέσεις του Trump. Επιπλέον, η Ρωσία θα προτιμήσει πιθανώς συμβιβασμό με την Δύση, όσο διατηρούνται τα στρατηγικά της συμφέροντα. Είναι επομένως πιθανό αυτά τα μέτρα να ληφθούν στις αρχές της θητείας τόσο από τη Ρωσία όσο και από τις ΗΠΑ, για να μειωθεί η ένταση μεταξύ τους, συμπεριλαμβανομένων και αμοιβαίων παραχωρήσεων. Εάν συμβεί αυτό, αυτή η τάση θα αφήσει το σημάδι της στη Μέση Ανατολή.

Το σχετικό ερώτημα αφορά την σχέση της Ρωσίας με το Ισραήλ, η οποία είναι θετική. Η Ρωσία θεωρεί το Ισραήλ εταίρο και γνωρίζει τις αποτρεπτικές δυνατότητες του Ισραήλ. Το τελευταίο έτος υπήρξαν τέσσερις επισκέψεις υψηλού επιπέδου του Ισραήλ στη Ρωσία από τον πρωθυπουργό Benjamin Netanyahu και τον πρόεδρο Reuven Rivlin, και ο Ρώσος πρωθυπουργός Dmitry Medvedev επισκέφθηκε το Ισραήλ. Η ρωσική παρέμβαση στην περιοχή μπορεί επίσης να οδηγήσει σε μια πιθανότητα, αν και μικρή, η Ρωσία να προσπαθήσει να προάγει τη συνεννόηση μεταξύ Ισραήλ και των περιφερειακών παραγόντων που είναι κοντά στη Μόσχα.

Την ίδια στιγμή, οι σχέσεις μεταξύ του Ισράηλ και της Ρωσίας επηρεάζονται και από τις περιφερειακές εξελίξεις και από την ένταση μεταξύ των παγκόσμιων δυνάμεων. Η ρωσική παρουσία στη Συρία στο πλαίσιο ενός συνασπισμού των κυριότερων εχθρών του Ισράηλ -Ιράν, καθεστώς Assad, Χεζμπολαχ και οι υποστηρικτές τους- έχει θέσει το Ισραήλ αντιμέτωπο με νέους περιορισμούς. Η Ρωσία θέλει να αποφύγει να πλήξει τις σχέσεις της με το Ισραήλ και ασφαλώς να συνεχίσει να συγκρατεί κάθε πιθανότητα στρατιωτικής σύγκρουσης με το Ισραήλ. Από την πλευρά του το Ισραήλ επιδιώκει να διατηρήσει την ελευθερία δράσης του στο θέατρο της Συρίας, δεδομένων των απειλών στην ασφάλεια που προκύπτουν εκεί. Για αυτούς τους λόγους, τόσο το Ισραήλ όσο και η Ρωσία θα πρέπει να επινοήσουν μια κατάλληλη απάντηση για μια τέτοια πιθανότητα. Ο μηχανισμός συντονισμού της ασφάλειας που σχηματίστηκε από τη Μόσχα και την Ιερουσαλήμ για να αποτρέψει τις τριβές μεταξύ τους, έχει αποδειχθεί μέχρι στιγμής αξιόπιστος και αποτελεσματικός.

Την ίδια στιγμή, η Ιερουσαλήμ δεν μπορεί πάντα να θεωρεί ότι η Μόσχα θα λάβει υπόψη της τα συμφέροντα του Ισραήλ, εάν αυτά ανταγωνίζονται τα συμφέροντα της Ρωσίας. Το Ισραήλ αντιμετωπίζει την πρόκληση που θέτει η ρωσική συμμαχία που επιχειρεί στη Συρία, και θεωρεί την εμπλοκή του Ιράν στη συριακή περιοχή και την στρατιωτική ενίσχυση της Χεζμπολαχ, ως σημαντικά απειλητικούς παράγοντες. Από την πλευρά της η Ρωσία απορρίπτει την ενδεχόμενη ιρανική απειλή προς το Ισραήλ, και η συνεχιζόμενη υποστήριξη για το Ιράν και την Χεζμπολάχ έχει τη δυναμική για μελλοντικές συγκρούσεις μεταξύ της Ρωσίας και του Ισράηλ.

Υπό τις παρούσες συνθήκες, φαίνεται ότι η αμοιβαία εξέταση των συμφερόντων καθενός εκ των Ρωσίας και Ισραήλ αναφορικά με τη Συρία, θα συνεχιστεί. Η Ρωσία αναμένεται να διατηρήσει τον επιχειρησιακό της συντονισμό με το Ισραήλ και μπορεί επίσης να έλθει σε συνεννόηση με το Ισραήλ γα την σταθεροποίηση στο θέατρό της. Η ρωσική παρουσία στην περιοχή ωστόσο, απαιτεί από το Ισραήλ να εποπτεύει τις ρωσικές ενέργειες άγρυπνα, καθώς και τις εξελίξεις που περιλαμβάνουν τις σχέσεις της Ρωσίας με περιφερειακές οντότητες και διεθνούς παίκτες.

INSS
Capital



Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου
 



2 Ιαν 2017


Του Ανδρέα Ματζάκου

Η Κυπριακή Δημοκρατία παραμένει πολιτικά και γεωγραφικά διαιρεμένη μετά την τουρκική εισβολή στο νησί το 1974. Από το 1999 και μετά, έγιναν διπλωματικές προσπάθειες για λύση αυτού που ονομάστηκε "κυπριακό πρόβλημα" στο πλαίσιο μιας δικοινοτικής ομοσπονδίας, χωρίς αποτέλεσμα όμως.

Η αξία της Κύπρου λόγω της γεωγραφικής της θέσεως στην λεκάνη της νοτιοανατολικής Μεσογείου, διαμόρφωσε και την μοίρα της, να είναι δηλαδή στο επίκεντρο του ανταγωνισμού για τον έλεγχο της περιοχής. Αυτή η αξία πολλαπλασιάστηκε μετά την ανακάλυψη σημαντικών κοιτασμάτων φυσικού αερίου, εντός των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών (ΑΟΖ) του Ισραήλ, της Αιγύπτου και της Κύπρου. Όμως τα τελευταία δυο χρόνια παρατηρείται μια εντονότερη κινητικότητα για την λύση του κυπριακού, η οποία κορυφώθηκε τον περασμένο Νοέμβριο, με τις συνομιλίες μεταξύ των δύο κοινοτήτων παρουσία και του ΟΗΕ στο Mont Peleren της Ελβετίας. Και παρ’ ότι οι συνομιλίες τελείωσαν στις 22 Νοεμβρίου χωρίς αποτέλεσμα λόγω διαφωνιών στο εδαφικό και στις εγγυήσεις, θα συνεχιστούν από 12 Ιανουαρίου του 2017.

Γεννάται λοιπόν το ερώτημα γιατί ξαφνικά επιταχύνθηκαν οι διαδικασίες για την επίλυση του κυπριακού; Τι διαφορετικό προέκυψε στην παρούσα φάση που να δικαιολογεί σπουδή για την λύση του;

Η θέση που εκφράζει το άρθρο είναι ότι πίσω από την επιτάχυνση των διαδικασιών για την εξεύρεση λύσεως, ευρίσκεται η εκμετάλλευση των κοιτασμάτων του φυσικού αερίου του Ισραήλ και της Κύπρου, στην οποία εμπλέκονται εκτός από τα κράτη και μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες. Αρχικά στο άρθρο θα παρατεθούν στοιχεία για τα κοιτάσματα Tamar-Leviathan του Ισραήλ και Αφροδίτη της Κύπρου. Στη συνέχεια θα εξετασθούν βασικές προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούνται ώστε εταιρείες να επενδύσουν για την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων του φυσικού αερίου και θα παρουσιαστούν οι παράγοντες που συμβάλλουν στην επιτάχυνση των διαδικασιών για λύση του προβλήματος. Τέλος θα αναλυθεί γιατί θα πρέπει το κυπριακό να έχει λυθεί προ της εκμεταλλεύσεως των κοιτασμάτων και, το άρθρο θα κλείσει μ’ έναν σύντομο επίλογο. Το άρθρο δεν εξετάζει εάν καλώς ή κακώς επιταχύνεται η διαδικασία εξευρέσεως λύσεως, ούτε υπεισέρχεται σε κριτική της όποιας λύσεως συζητείται.

Τα κοιτάσματα Tamar και Leviathan του Ισραήλ

Μέχρι το 2000, το Ισραήλ δεν κατανάλωνε φυσικό αέριο για τις ενεργειακές του ανάγκες. Η κατανάλωση άρχισε σταδιακά από το 2003, όταν υπέγραψε συμφωνία για εισαγωγή φυσικού αερίου από την Αίγυπτο. Όμως οι ανακαλύψεις των κοιτασμάτων Tamar και Dalit το 2009 και του Leviathan το 2010 από την αμερικανική εταιρεία Noble Energy, δημιούργησαν τις προϋποθέσεις ώστε το Ισραήλ να μπορεί και να εξάγει φυσικό αέριο. (Χάρτης 1 - Κοιτάσματα Φυσικού Αερίου Κύπρου-Ισραήλ).

Σήμερα υπολογίζεται ότι το Ισραήλ διαθέτει αποθέματα 6,4 τρις κυβικά πόδια, που το καθιστούν δεύτερο στην Ανατολική Μεσόγειο μετά την Αίγυπτο. Η παραγωγή φυσικού αερίου από το κοίτασμα Tamar ξεκίνησε το 2013 και από αυτό, καλύπτονται όλες οι εσωτερικές ανάγκες του Ισραήλ. Η παραγωγή από το Leviathan αναμένεται να ξεκινήσει εντός των 4 επομένων ετών και αυτή να διατίθεται αποκλειστικά για εξαγωγές. Τα ποσοστά ιδιοκτησίας του Leviathan κατέχουν μια αμερικανική και τρεις ισραηλινές εταιρείες, ως εξής: Noble Energy 39,66%, Delek Drilling 22,67%, Avner 22,67% και Ratio το 15%.

Το Κοίτασμα Αφροδίτη της Κύπρου

Η αμερικανική εταιρεία Noble Energy ανεκάλυψε το κοίτασμα Αφροδίτη το 2011, στο οικόπεδο 12 της κυπριακής ΑΟΖ, στο οποίο εκτίμησε ότι περιέχει μεταξύ 5 και 8 τρις κυβικών ποδών φυσικού αερίου. Η Κύπρος έχει εκδηλώσει πρόθεση να εκμεταλλευτεί το κοίτασμα με προοπτική να αρχίσει εξαγωγές το 2019, αφού η εσωτερική αγορά είναι πολύ μικρή για να δικαιολογήσει την απαιτουμένη επένδυση για την εκμετάλλευση του κοιτάσματος.

Μέχρι σήμερα η Κύπρος εξαρτάται σε ποσοστό 95% από εισαγωγές πετρελαίου προκειμένου να καλύπτει τις ενεργειακές της ανάγκες.

Τα ποσοστά ιδιοκτησίας του κοιτάσματος Αφροδίτη κατέχουν οι ίδιες εταιρείες και του κοιτάσματος Leviathan, συν την British Gas Group (BG) η οποία έναντι 50 δισ. δολαρίων ενώθηκε με την Shell τον Ιούνιο του 2016, με τα εξής ποσοστά: Noble Energy 35%, BG (Shell) 35%, Delek Drilling 15% και Avner 15%.

Προϋποθέσεις για Επενδύσεις Εκμεταλλεύσεως Κοιτασμάτων Φυσικού Αερίου

Βασικό στοιχείο για την ανάπτυξη της οικονομίας ενός κράτους, είναι η εξασφάλιση πρώτων υλών για την παραγωγή ενεργείας. Τα τελευταία χρόνια, το φυσικό αέριο έχει εκθρονίσει από τις πρώτες ύλες τον άνθρακα και την πυρηνική ενέργεια, όχι μόνο διότι δεν ρυπαίνει την ατμόσφαιρα, αλλά και για λόγους ασφαλείας. Όμως απαιτούνται μεγάλες επενδύσεις για την εκμετάλλευση του, δηλαδή για την άντληση και μεταφορά φυσικού αερίου στις διεθνείς αγορές. Οι επενδύσεις αυτές αντισταθμίζονται με την ύπαρξη κάποιων προϋποθέσεων πριν την υπογραφή των απαραιτήτων συμβολαίων. Για την οικονομία του άρθρου θα αναφερθούν οι τρεις βασικότερες:

- Εξασφάλιση περιβάλλοντος ασφαλείας από κάθε εξωτερική απειλή, ιδίως τρομοκρατικών επιθέσεων, κατά των εγκαταστάσεων αντλήσεως και των αγωγών μεταφοράς του φυσικού αερίου, προκειμένου τα συμβόλαια να εξελιχθούν όπως έχει προβλεφθεί.

- Υπογραφή συμβολαίων μακράς διαρκείας, συνήθως 15-20 ετών, μεταξύ εταιρειών που αναλαμβάνουν την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων και, κρατών ή εταιρειών που θα καταναλώσουν το φυσικό αέριο. Τέτοια συμβόλαια είναι απαραίτητα ώστε να συμπιέζονται προς τα κάτω οι τιμές φυσικού αερίου ανά κυβικό μέτρο και το προϊόν να είναι ανταγωνιστικό.

- Πολιτική σταθερότητα στα κράτη που διαθέτουν κοιτάσματα και ψήφιση καταλλήλου ρυθμιστικού νομοθετικού πλαισίου για τις επενδύσεις, εντός και μεταξύ των κρατών, πριν την υπογραφή Τελικών Επενδυτικών Συμφωνιών Χρηματοδοτήσεως (Final Investment Decision-FID).

Παράγοντες που Συμβάλλουν στην Εντατικοποίηση των προσπαθειών για Λύση του Κυπριακού την Παρούσα Περίοδο

Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) έχει συμφέρον να δει τα κοιτάσματα φυσικού αερίου από Κύπρο και Ισραήλ να διοχετεύονται στις αγορές της καθ’ όσον εισάγει το 70% του φυσικού αερίου που καταναλίσκει. Ο πρώτος εξαγωγέας φυσικού αερίου στην ΕΕ είναι η Ρωσία με μερίδιο που ανέρχεται στο 42%. Και ενώ οι εισαγωγές φυσικού αερίου δημιουργούν ενεργειακή αλληλεξάρτηση, Ρωσία και Ευρώπη διαφωνούν σε μια σειρά θεμάτων εξωτερικής πολιτικής όπως η σύνδεση Ουκρανίας με ΕΕ ή η αντιμετώπιση του πολέμου στην Συρία.

Οι ΗΠΑ, όπως είπε ο πρώην πρέσβυς τους στην Λευκωσία, John Koening, σε ομιλία του στην Κύπρο στις 14 Νοεμβρίου 2013, θεωρούν στην σημερινή παγκοσμιοποιημένη οικονομία την ενεργειακή ασφάλεια ίση με την εθνική τους ασφάλεια. Συνεπώς θα ήθελαν η Ευρώπη να απεξαρτηθεί από το φυσικό αέριο της Gazprom, επωφελούμενη από τα κοιτάσματα φυσικού αερίου της νοτιοανατολικής Μεσογείου. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται:

- Η συμφωνία ΗΠΑ-Ισραήλ για την δημιουργία ενός κοινού Κέντρου Ενεργειακής Ασφαλείας, το οποίο αναμένεται να ιδρυθεί εντός του 2017.

- Η εκτέλεση από το 2011 και μετά και κάθε χρόνο, της διακλαδικής ασκήσεως Noble Dina μεταξύ αεροναυτικών δυνάμεων του Ισραήλ, της Ελλάδας και των ΗΠΑ, στα νερά της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Την άσκηση καθιέρωσαν οι ΗΠΑ, το δε Ισραήλ, στις 19 Ιουλίου 2015, υπέγραψε με την Ελλάδα συμφωνία για την νομική κάλυψη στρατευμάτων που εκπαιδεύονται στις δυο χώρες (Status of Forces Agreement). Τέτοια συμφωνία το Ισραήλ διατηρεί μόνο με τις ΗΠΑ.

Ούτε οι ΗΠΑ, ούτε το Ισραήλ θα επιθυμούσαν να δουν το Ιράν να προλαβαίνει να συνάψει εμπορικές συμφωνίες με τα κράτη της Μέσης Ανατολής και την Τουρκία, εφ’ όσον επικρατήσει ειρήνη στην Συρία, προκειμένου να διοχετεύσει δικό του φυσικό αέριο στις διεθνείς αγορές από τα τεράστια αποθέματα του κοιτάσματος South Pars που μοιράζεται με το Κατάρ.

Οι Ισραηλινές εταιρείες Delek Drilling και Avner, προκειμένου να προχωρήσουν στην εκμετάλλευση του Leviathan, ανακοίνωσαν στις 27 Νοεμβρίου, ότι έχουν δεσμευτεί με υπογραφή επιστολών για το δανεισμό 1,5 και 1,75 δις δολαρίων από ένα τραπεζικό consortium το οποίο ανήκει σε ποσοστό 50% στην τράπεζα HSBC συμφερόντων Αγγλίας και 50% στην τράπεζα J.P Morgan συμφερόντων ΗΠΑ. To FID, πρέπει να έχει υπογραφεί πριν την 20η Φεβρουαρίου 2017.

Γιατί προ της Εκμεταλλεύσεως Κοιτασμάτων Φυσικού Αερίου πρέπει να έχει προηγηθεί Λύση του Κυπριακού

Η Τουρκία δεν αναγνωρίζει ότι η Κυπριακή Δημοκρατία, εκπροσωπεί το σύνολο των κατοίκων της νήσου και συνεπώς δεν της αναγνωρίζει το δικαίωμα να υπογράφει συμφωνίες σχετικές με τους ενεργειακούς πόρους της νήσου. Αυτό δημιουργεί τεράστια ανασφάλεια στις εταιρείες που έχουν ήδη εμπλακεί με το κοίτασμα Αφροδίτη, αφού αφήνει να πλανάται αμφιβολία ως προς το κατά πόσον οι όποιες συμφωνίες υπογραφούν θα είναι απολύτως νόμιμες. Λύση του Κυπριακού, θα έλυνε αυτό το μεγάλο πρόβλημα της πολιτικής ανασφάλειας.

Άλλωστε και οι ίδιες οι ηγεσίες Κύπρου και Ισραήλ το παραδέχθηκαν, όταν σε πρόσφατη συνάντηση τους στην Ιερουσαλήμ, στις 24 Ιουλίου του 2016, στο κοινό ανακοινωθέν που εξέδωσαν, κατέληγαν: "Χωρίς αμφιβολία και προκειμένου να προχωρήσει η κοινή εκμετάλλευση των ενεργειακών κοιτασμάτων της Ανατολικής Μεσογείου, θα πρέπει να λυθούν τα προβλήματα μεταξύ Κύπρου-Τουρκίας".

Σε πρακτική βάση, για την μεταφορά του φυσικού αερίου από το Leviathan και την Αφροδίτη στις διεθνείς αγορές, θα πρέπει να υπογραφούν συμβόλαια για εξαγωγές. Και για να γίνουν εξαγωγές, υπάρχουν ασφαλώς πολλές λύσεις, με το φυσικό αέριο είτε σε αέρια μορφή, είτε σε υγρή. Ως δυο βασικότερες όμως, πρέπει να θεωρούνται εξαγωγές:

- Μέσω υποθαλασσίου αγωγού Ισραήλ-Τουρκίας και από εκεί, είτε στις αγορές της Ασίας, είτε της ΕΕ. Ο αγωγός αυτός θα διέρχεται από την ΑΟΖ της Κύπρου.

- Μέσω υποθαλασσίου αγωγού Ισραήλ-Κύπρου-Ελλάδας, ο ονομαζόμενος και East Mediterranean Pipeline, ο οποίος και πάλι θα διέρχεται από την ΑΟΖ, αλλά και το έδαφος της Κύπρου. (Χάρτης 2 – East Mediterranean Pipeline)

Μάλιστα ο East Med, που θα μεταφέρει μεταξύ 15 και 28 δισ. m3 ετησίως, έχει περιληφθεί στον Πίνακα των Σχεδίων Κοινού Ενδιαφέροντος της ΕΕ (Projects of Common Interest) για την περίοδο 2014-2020, γεγονός που αποδεικνύει, ότι το έργο αυτό ενδιαφέρει σοβαρά την ΕΕ.

Επίλογος

Η εκμετάλλευση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου Αφροδίτη και Leviathan είναι σαφές ότι προσφέρει την δυνατότητα:

- Σε Κύπρο και Ισραήλ να γίνουν εξαγωγείς φυσικού αερίου και να αναπτύξουν την οικονομία τους, σε μια δύσκολη παγκοσμίως περίοδο.

- Στην ΕΕ απεξαρτήσεως σε μεγάλο βαθμό από το ρωσικό φυσικό αέριο.

- Στις ΗΠΑ να δουν την ρωσική οικονομία αν όχι να συρρικνώνεται, τουλάχιστον να μην ενισχύεται από πωλήσεις φυσικού αερίου σε κράτη της ΕΕ, την Τουρκία και το Ισραήλ.

Οι μεγάλες εταιρείες που ενεπλάκησαν στην εκμετάλλευση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου, το έκαναν γιατί προσδοκούν κέρδη από αυτήν την διαδικασία. Εναπόκειται όμως στο Ισραήλ και την Κύπρο να εξασφαλίσουν ότι μέσα από το πλέγμα των οικονομικών συμφωνιών όχι μόνον δεν θίγονται, αλλά διασφαλίζονται τα ζωτικά εθνικά τους συμφέροντα. Η προάσπιση του εθνικού συμφέροντος από το οποίο εξαρτάται η επιβίωση του κράτους, δεν μπορεί να επισκιάζεται από καμία άλλη αναγκαιότητα.

* Ο Ανδρέας Ματζάκος είναι απόστρατος αξιωματικός του Στρατού Ξηράς, κάτοχος μεταπτυχιακού στις Διεθνείς Σχέσεις και Στρατηγικές Σπουδές. Είναι δόκιμος ερευνητής στον Τομέα Αμυντικών Θεμάτων του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων του Παντείου Πανεπιστημίου και μέλος του ΕΛΙΣΜΕ
Πηγή Liberal



Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου
 



29 Δεκ 2016


Γράφει ο Γιώργος Μαλούχος

Λίγες ώρες μας χωρίζουν πλέον από το νέο έτος, το 2017, το οποίο θα διαδεχθεί μία από τις χειρότερες χρονιές τόσο για την Ελλάδα, όσο και για την Ευρώπη – και όχι μόνον.

Όμως, αυτές οι λίγες ώρες μας χωρίζουν και από κάτι πολύ μεγαλύτερο, που δεν απαντάται κάθε φορά που τελειώνει μια χρονιά για να ξεκινήσει μία άλλη: τώρα, δεν πρόκειται για μια συμβατική αλλαγή, αλλά για μια πραγματική μεγάλης κλίμακας ουσιαστική μεταβολή που ίσως αποδειχθεί ότι δεν έχει προηγούμενο στον μεταπολεμικό κόσμο.

Μια εντελώς νέα πραγματικότητα διαγράφεται σε Αμερική και Ευρώπη, όπως και στη Μέση Ανατολή, αλλά και στις σχέσεις όλων των μερών με την Τουρκία, με την Ελλάδα να βρίσκεται στο άμεσο δεδηλωμένο στόχαστρο της τελευταίας και με το Κυπριακό σε μία εξαιρετικά λεπτή και επικίνδυνη φάση, στην οποία η πίεση που ασκεί η Αγκυρα, αμέσως και εμμέσως είναι τεράστια για μία λύση που προδήλως δεν ικανοποιεί, μέχρι σήμερα τουλάχιστον, ούτε τα ελάχιστα απαιτούμενα.

Ταυτόχρονα, η Ελλάδα έχει να αντιμετωπίσει το άλλο μεγάλο διαρκές πλέον πτωχευτικό της μέτωπο που επιδεινώνεται συνεχώς τόσο από τη γερμανική αδιαλλαξία, όσο και από την ανικανότητα της δικής μας κυβέρνησης, η οποία έχει ξεπεράσει κάθε όριο υποκρισίας και ερασιτεχνισμού.

Σε αυτές τις συνθήκες, δηλαδή σε περιβάλλον πολλαπλά και επικίνδυνα δυσμενές, η Ελλάδα έχει μπροστά της μία δυνατότητα, την οποία πρέπει πρώτον να είναι σε θέση να αντιληφθεί και, δεύτερον, εξίσου δύσκολο, να εξελίξει σε πολιτική.

Είναι η δυνατότητα να συμμετέχει σε ένα εντελώς νέο δυναμικό τοπίο ενεργών συμμαχιών που εξελίσσεται αυτή τη στιγμή στην περιοχή, ενόψει της ανάληψης των καθηκόντων του νέου Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, αλλά και των συνθηκών που θα διαμορφώσει σε γεωπολιτικά ζητήματα τόσο η δική του πολιτική όσο και η εξέλιξη που θα φέρει η έξοδος της Βρετανίας από την Ε.Ε. στα αντίστοιχα πεδία.

Είναι δεδομένο ότι μία πλήρης ανασύνταξη ήδη προετοιμάζεται, με την Τουρκία να έχει χάσει εντελώς το μέτρο (μόλις κατηγόρησε τις… ΗΠΑ ότι… βοηθούν τον ISIS!), τη Ρωσία να βρίσκεται στο πλευρό της Αγκυρας και την Ουάσιγκτον να είναι δεδηλωμένα αποφασισμένη να επανασυστήσει ενεργότατη συμμαχία με το Ισραήλ.

Όλα αυτά, αποτελούν μία μεγάλη ευκαιρία για την Ελλάδα που η χώρα δεν πρέπει να αφήσει να χαθεί.

Αντιθέτως, οφείλει να λάβει ενεργό θέση στις εξελίξεις το συντομότερο δυνατό, πριν αυτές διαμορφωθούν, ενισχύοντας τη διαθεσιμότητά της στο νέο πλέγμα συμμαχιών στο πλευρό των ΗΠΑ και του Ισραήλ, όπως άλλωστε οφείλει να κάνει εξίσου άμεσα και η Κύπρος.

Αν θέλουν, οι δύο χώρες που συγκροτούν τον ελληνισμό, έχουν σήμερα την ευκαιρία να αλλάξουν τη μοίρα τους.

Πηγή "Το Βήμα"


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου
 



22 Νοε 2016


Ο Τούρκος πρόεδρος Reccep Tayyip Erdogan δήλωσε ότι «αναρωτιέται ποιος είναι πιο βάρβαρος» μεταξύ του Χίτλερ και του Ισραήλ στη διάρκεια συνέντευξής τους που μεταδόθηκε χθες Δευτέρα το βράδυ από ένα ισραηλινό τηλεοπτικό δίκτυο.

Τον Ιούλιο του 2014 εν μέσω της επέμβασης των Ισραηλινών στη Γάζα ο Erdogan είχε κατηγορήσει το Ισραήλ ότι «ξεπέρασε τον Χίτλερ σε βαρβαρότητα», προκαλώντας σάλο.

Οι τελευταίες δηλώσεις του Τούρκου προέδρου έγιναν την ώρα που οι δύο χώρες φαίνεται να εξομαλύνουν τις σχέσεις τους έπειτα από έξι χρόνια.

Αυτή τη φορά ο Erdogan δήλωσε στο ισραηλινό τηλεοπτικό δίκτυο Channel 2 ότι «γνωρίζει πολύ καλά» πόσο ευαίσθητο θέμα είναι να αναφέρεται στον Χίτλερ, ο οποίος ευθύνεται για τη συστηματική εξόντωση εκατομμυρίων Εβραίων στη διάρκεια του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου.

Και πρόσθεσε: «Εγώ δεν εγκρίνω αυτό που έκανε ο Χίτλερ, όμως δεν εγκρίνω ούτε αυτό που κάνει το Ισραήλ. Όταν πρόκειται για τον θάνατο τόσων ανθρώπων, διερωτώμαι ποιος είναι πιο βάρβαρος».

Επαναλαμβάνοντας την φιλοπαλαιστινιακή του ρητορική που είχε μετριάσει στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας, ο Erdogan επεσήμανε ότι του «είναι αδύνατο να ξεχάσει τους εκατοντάδες, τους χιλιάδες ανθρώπους που πέθαναν όταν (ο ισραηλινός στρατός) επιτέθηκε στη Γάζα» το 2014.

Νέο κύμα διώξεων στην Τουρκία - Αποπέμπονται άλλοι 15.000 δημόσιοι υπάλληλοι

Οι τουρκικές αρχές απέπεμψαν σήμερα σχεδόν 15.000 δημοσίους υπαλλήλους, στρατιωτικούς, αστυνομικούς και άλλους λειτουργούς του Δημοσίου, ενώ έκλεισαν περισσότερα από 500 ιδρύματα και μέσα ενημέρωσης, με τον ισχυρισμό ότι τα πρόσωπα αυτά και τα συγκεκριμένα ιδρύματα έχουν κάποια σχέση με το αποτυχημένο στρατιωτικό πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου, σύμφωνα με επίσημο διάταγμα.

Συνολικά 1.988 μέλη των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, 7.586 μέλη της αστυνομίας, 403 άνδρες της χωροφυλακής και περισσότεροι από 5.000 εργαζόμενοι δημοσίων οργανισμών αποπέμφθηκαν σήμερα, σε ένα νέο κύμα διώξεων της Άγκυρας. Περισσότεροι από 110.000 δημόσιοι λειτουργοί συνολικά έχουν αποπεμφθεί μετά την απόπειρα πραξικοπήματος, την οποία η κυβέρνηση θεωρεί πως ενορχήστρωσε ο ιερωμένος Fethullah Gulen που ζει στις ΗΠΑ.

Το διάταγμα ανακοίνωσε επίσης το κλείσιμο περισσοτέρων από 500 ιδρυμάτων, 18 φιλανθρωπικών οργανώσεων και εννέα μέσων ενημέρωσης, με την κατηγορία ότι έχουν σχέση με το πραξικόπημα ή διασυνδέσεις με το κίνημα του Gulen.


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου
 


16 Οκτ 2016


Αντέδρασαν Γερμανία και Γαλλία

Αν και το κρατά μυστικό ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Νετανιάχου υποχρεώθηκε να εγκαταλείψει τα σχέδιά του περί αγωγού ο οποίος μέσω Τουρκίας θα μετάφερε το ισραηλινό φυσικό αέριο στις ευρωπαϊκές αγορές. Αυτό συνέβη διότι αντέδρασαν Γαλλία και Γερμανία, υποστηρίζει η γνωστή ισραηλινή ιστοσελίδα DEBKA

Τα σχέδια επέκτασης του πεδίου άντλησης στο κοίτασμα «Λεβιάθαν» επίσης πάγωσαν. Αν και αναζητήθηκαν εναλλακτικές αγορές πέραν των μικρών αγορών της Αιγύπτου, της Ιορδανίας και της Παλαιστινιακής Αρχής, δεν βρέθηκαν, υποστηρίζει η ιστοσελίδα.

Η γαλλογερμανική αντίδραση είχε να κάνει με την μεταστροφή των Ευρωπαίων κατά της Τουρκίας και του προέδρου της Ερντογάν. Οι Ευρωπαίοι δεν θέλουν πολλές σχέσεις μαζί του, πόσο δε μάλλον να εξαρτώνται ενεργειακά από αυτόν, ειδικά μετά τα γεγονότα του πραξικοπήματος της 15ης Ιουλίου.

Σύμφωνα με την ιστοσελίδα, οι Ευρωπαίοι καταλογίζουν στον Ερντογάν την «απελευθέρωση» των μεταναστευτικών-προσφυγικών ροών προς την Ευρώπη, τις διώξεις κατά των Κούρδων και τέλος την προσέγγισή του με τη Ρωσία και την παράλληλη αποστασιοποίησή του από το ΝΑΤΟ. Γαλλία και Γερμανία ξεκαθάρισαν στο Ισραήλ πως δεν πρόκειται να αγοράσουν ισραηλινό αέριο εάν αυτό περάσει από την Τουρκία.

Επίσης ο αγωγός Ισραήλ- Τουρκίας θα έπρεπε να περάσει από την κυπριακή ΑΟΖ κάτι που η Λευκωσία δεν επιτρέπει αν δεν επιλυθεί το Κυπριακό, ενώ υπάρχουν και σοβαρά τεχνικά ζητήματα η υπερκέραση των οποίων θα κοστίσει πολύ περισσότερο από ότι είχε αρχικά υπολογισθεί και ούτε το Ισραήλ, ούτε η Τουρκία φαίνονται πρόθυμοι να αναλάβουν το κόστος.

Στα τέλη Σεπτεμβρίου η Ιορδανική NEPCO υπέγραψε συμβόλαιο ύψους 10 δισ. δολαρίων για την αγορά 45 δισ. κυβικά αέρια ισραηλινού φυσικού αερίου για τα επόμενα 15 χρόνια.

Όλα αυτά οδηγούν στον συμπέρασμα ότι το Ισραήλ θα αποφασίσει τον Δεκέμβριο, τελικά, σχετικά με την χρηματοδότηση και την επέκταση του «Λεβιάθαν» και για τον αγωγό μέσω Τουρκίας.

Αντίθετα δεν υπάρχουν φυσικά εμπόδια για την δημιουργία ενός αγωγού μέσω θαλάσσης, αλλά υπάρχει η πολιτική. Το Κάιρο ενημέρωσε πρόσφατα την Ιερουσαλήμ ότι δεν επιθυμεί τον αγωγό μέσω Τουρκίας και θέλει το αέριο να μεταφερθεί μέσω Κύπρου ώστε να μην ενισχυθεί η Μουσουλμανική Αδελφότητα της Αιγύπτου, γράφει η DEBKA.

Με όλες αυτές οι εξελίξεις η περιπέτεια του ισραηλινού φυσικού αερίου βρίσκεται στον αέρα. Χρειάζονται επιπλέον 6 δισ. δολάρια για την αξιοποίηση του «Λεβιάθαν». Οι επενδυτές όμως τηρούν αποστάσεις όσο το Ισραήλ δεν καταφέρνει να κερδίσει κάποιο σημαντικό συμβόλαιο πώλησης.

Αν και τα συναλλαγματικά αποθέματα του Ισραήλ εκτιμώνται στα 90 δισ. δολάρια η κυβέρνηση Νετανιάχου δεν θέλει να χρησιμοποιήσει χρήματα από αυτή την πηγή για επενδύσεις στο «Λεβιάθαν» χωρίς να έχει εγγυήσεις ότι θα πάρει τα χρήματα της πίσω.

DEBKA
Πηγή MIgnatiou



Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου
 


22 Αυγ 2016

Ανάλυση του Dmitry Nersesov για την ιστοσελίδα Pravda Report
Απόδοση: Ας Μιλήσουμε Επιτέλους!

Τα δημοσιεύματα σχετικά με την απόσυρση πυρηνικών όπλων των ΗΠΑ από την Τουρκία εγείρουν μια σειρά από ερωτήματα. Πρώτα απ’ όλα, πρέπει να παραδεχθούμε ότι, εφ’ όσον αληθεύει, πρόκειται για ένα άκρως σοβαρό θέμα, καθώς αλλάζει την ισορροπία των δυνάμεων, όχι μόνο στην περιοχή – Μέση Ανατολή, Μαύρη Θάλασσα και Καύκασο – αλλά και στην περιοχή όπου θα μεταφερθούν τα όπλα αυτά.

Πυρηνικοί μετανάστες

Ας υποθέσουμε ότι οι Αμερικανοί έχουν όντως αποφασίσει για μια αναδιάταξη των πυρηνικών όπλων τους και την απομάκρυνσή τους από την Τουρκία. Το πρώτο ερώτημα που ανακύπτει είναι πού θα τα μεταφέρουν. Έχει λεχθεί ότι ο παραλήπτης θα είναι η Ρουμανία, αλλά οι αρχές της χώρας διέψευσαν την πληροφορία.

Το πρώτο ερώτημα είναι, εάν όντως δεν μεταφερθούν στη Ρουμανία, ποια χώρα είναι έτοιμη, τόσο από τεχνική όσο και από πολιτική άποψη, να δεχθεί στο έδαφός της αμερικανικά πυρηνικά όπλα;

Ουσιαστικά, όλες οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ είναι έτοιμες. Δεν νομίζω ότι υπάρχουν σημαντικά τεχνικά προβλήματα όσον αφορά το συγκεκριμένο θέμα. Άλλωστε, πρόκειται για τακτικά και όχι στρατηγικά όπλα: βόμβες για αεροπορικές επιθέσεις, κεφαλές για πυραύλους μικρού βεληνεκούς, βλήματα πυροβολικού. Φυσικά, όλα αυτά απαιτούν ειδικές συνθήκες φύλαξης, ασφάλειας και ούτω καθεξής, αλλά δεν απαιτούνται υπερσύγχρονες εγκαταστάσεις για τον σκοπό αυτό.

Σε γενικές γραμμές, όπλα των ΗΠΑ μπορεί να βρεθούν οπουδήποτε στην Ευρώπη: από την Πορτογαλία έως τη Βουλγαρία, την Πολωνία και τις χώρες της Βαλτικής.

Ένα άλλο ερώτημα είναι ποιες κυβερνήσεις και φορείς ευρωπαϊκών χωρών θα συμφωνούσαν με μια τέτοια απόφαση. Άλλωστε, οι Ευρωπαίοι κατανοούν ότι η ανάπτυξη τέτοιων όπλων στην Ευρώπη, ιδιαίτερα στην περιοχή των ρωσικών συνόρων, θα προκαλεσει την άμεση αντίδραση της Μόσχας. Είναι δε πολύ πιθανό, η Ρωσία να θέσει τα προαναφερθέντα όπλα στον κατάλογο των στόχων των ρωσικών πυραύλων.

Ορισμένοι Ευρωπαίοι πολιτικοί, κυρίως από την Ανατολική Ευρώπη, τηρούν την αρχή “όσο χειρότερες οι σχέσεις, τόσο το καλύτερο”, όταν πρόκειται για τις σχέσεις τους με τη Ρωσία. Και όμως, ακόμη και οι πιο απερίσκεπτοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι δεν θα ήθελαν να μετατραπούν οι χώρες τους σε στόχους ρωσικών πυραύλων.

Επομένως, θα πρέπει να υποθέσουμε ότι ο τελικός τόπος εγκατάστασης των πυρηνικών όπλων των ΗΠΑ από την Τουρκία θα πρέπει να μείνει μυστικό για τις ευρωπαϊκές χώρες σε πρώτη φάση. Οι λαοί δεν χρειάζεται να γνωρίζουν πόσο "τυχεροί" θα γίνουν, αν τα πυρηνικά όπλα των ΗΠΑ αναπτυχθούν στη χώρα τους. Περιττό να πούμε ότι η Ουάσιγκτον δεν είθισται να ζητά την γνώμη ή την άδεια των συμμάχων της σε τέτοιες περιπτώσεις.

Το επόμενο ερώτημα είναι γιατί οι Ηνωμένες Πολιτείες αποφάσισαν να αποσύρουν αυτά τα όπλα από την Τουρκία και πότε πάρθηκε η απόφαση. Αυτές οι δραστηριότητες απαιτούν σχολαστική προετοιμασία. Ακόμη και η μετακίνησή τους από το έναν χώρο στο άλλο δεν συμβαίνει αυθόρμητα.

Σενάριο για την Τουρκία, απειλή για το Ισραήλ

Πιθανότατα, τα σχέδια της μετεγκατάστασης των πυρηνικών όπλων εκπονήθηκαν εδώ και αρκετό διάστημα και δεν προέκυψαν ως αντίδραση στα πρόσφατα γεγονότα στην Τουρκία. Η απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία θα μπορούσε μόνο να αποτελέσει κίνητρο για τα σχέδια αυτά. Εάν όντως ισχύει αυτό, η απόσυρση των πυρηνικών όπλων από την περιοχή αποτελεί μέρος ενός εντελώς διαφορετικού παιχνιδιού.

Το πρώτο πράγμα που κάνει εντύπωση είναι το γεγονός ότι μετά την απόσυρση των πυρηνικών όπλων των ΗΠΑ, δεν θα έχουν απομείνει “νόμιμα” πυρηνικά όπλα στη Μέση Ανατολή.

Το Ιράν έχει συνάψει “πυρηνική συμφωνία”, σύμφωνα με την οποία αποκλείεται η ύπαρξη πυρηνικών όπλων στη χώρα αυτή για τα επόμενα 15 χρόνια. Κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο ότι η απόσυρση των πυρηνικών όπλων των ΗΠΑ από την Τουρκία να αποτελεί μέρος της πυρηνικής συμφωνίας με την Τεχεράνη.

Το Ισραήλ ενδέχεται να βρεθεί σε πολύ δύσκολη θέση. Είναι ντε φάκτο η μόνη πυρηνική δύναμη στην περιοχή, αλλά δεν αναγνωρίζει επίσημα την ύπαρξη του πυρηνικού δυναμικού της. Ταυτόχρονα, όλες οι χώρες της Μέσης Ανατολής απαιτούν η περιοχή να ανακηρυχθεί αποπυρηνικοποιημένη ζώνη. Αυτό σημαίνει ότι το Ισραήλ μπορεί να στερηθεί της δυνατότητας να εξασφαλίσει την ασφάλειά του.

Με άλλα λόγια, η απόσυρση των πυρηνικών όπλων των ΗΠΑ από την Τουρκία μπορεί να προκαλέσει αρνητικές επιπτώσεις στον περιφερειακό σύμμαχο της,  το Ισραήλ. Μέχρι πρόσφατα, οι Ισραηλινοί μπορούσαν να βασιστούν στην αμερικανική “πυρηνική ομπρέλα” στη βάση του Ιντσιρλίκ της Τουρκίας. Τώρα που τα πυρηνικά φεύγουν, το Ισραήλ θα αναγκαστεί να εξετάσει το ενδεχόμενο αλλαγής του καθεστώτος των δικών του πυρηνικών όπλων. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Νετανιάχου ήταν κατηγορηματικά αντίθετος με την συμφωνία με το Ιράν.

Το γεγονός ότι οι ενέργειες των Αμερικανών συμπίπτουν με την περιπλοκή της κατάστασης των εσωτερικών υποθέσεων της Τουρκίας είναι επίσης ενδεικτικό. Ειδικότερα, η Ουάσιγκτον ενδέχεται να έχει ήδη προετοιμάσει ένα σενάριο μακροχρόνιας και διεξοδικής αποσταθεροποίησης για την Τουρκία. Άλλωστε, ο Ερντογάν δεν ήταν σε θέση να επιλύσει ούτε ένα από τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Τουρκία. Η δριμύτητα και το εύρος της καταστολής που ακολούθησε την απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία δείχνει μια πολύ σοβαρή διάσπαση στην τουρκική κοινωνία. Ωστόσο, η Δύση – Ευρώπη και Ηνωμένες Πολιτείες – δείχνουν σαφώς την απροθυμία τους να βοηθήσουν τον Ερντογάν.

Οι προοπτικές για την αποσταθεροποίηση της Τουρκίας, η αυξανόμενη ανησυχία από την πλευρά του Ισραήλ με φόντο την τρομοκρατία και ο συνεχιζόμενος πόλεμος στη Συρία πιθανώς να αποτελέσουν μια πολύ σοβαρή πρόκληση για τη Ρωσία.






Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου
 


26 Ιουλ 2016

Του Θεόδωρου Καρυώτη

Από τη Συνθήκη της Λωζάννης το 1923 μέχρι το 1973 το Αιγαίο Αρχιπέλαγος ελεγχόταν και κυριαρχούνταν, από στρατιωτική, οικονομική και πολιτιστική άποψη, από την Ελλάδα.

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου η Τουρκία ουδέποτε διαμαρτυρήθηκε γι’ αυτή την κατάσταση και ποτέ δεν αμφισβήτησε το ισχύον νομικό καθεστώς. Αυτή η κατάσταση άλλαξε δραματικά το 1973, όταν ανακαλύφθηκαν κοιτάσματα πετρελαίου έξω από τη νήσο Θάσο από την αμερικανική εταιρεία Oceanic Exploration.

Εκείνη την περίοδο, βασικά για λόγους πολιτικής εσωτερικής κατανάλωσης, οι δικτάτορες που κυβέρνησαν την Ελλάδα από το 1967 μέχρι το 1974, ανακοίνωσαν ότι τα κοιτάσματα είχαν μεγάλη εμπορική αξία, χωρίς να αντιληφθούν τις διεθνείς επιπτώσεις αυτής της πράξης τους. Η Τουρκία αμέσως αντέδρασε και την 1η Νοεμβρίου 1973 παραχώρησε στην τουρκική εταιρεία πετρελαίων TRAO δικαιώματα εξερεύνησης υδρογονανθράκων στο ανατολικό Αιγαίο. Η περιοχή στην οποία η Τουρκία έδωσε δικαιώματα εξερεύνησης ξεκάθαρα επικάλυπτε της περιοχές της ελληνικής υφαλοκρηπίδας των νησιών Λήμνου, Σαμοθράκης, Αγίου Ευστρατίου, Λέσβου και Χίου.

Έτσι ξεκίνησε το καταραμένο φοβικό σύνδρομο που κατατρέχει όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις για 43 χρόνια τώρα. Σταδιακά το σύνδρομο έγινε η σφραγίδα της εξωτερικής μας πολιτικής και κορυφώθηκε με το διάσημο πλέον casus belli, που επισημοποιήθηκε από την Τουρκία το 1995.

Η Ελλάδα επέκτεινε τα χωρικά της ύδατα από 3 ν.μ. σε 6 ν.μ. τον Σεπτέμβρη του 1936, αλλά από τότε κόλλησε σε αυτό το εύρος, ενώ σήμερα, όλα τα παράκτια κράτη του πλανήτη μας, διαθέτουν 12 ν.μ. Με τα σημερινά δεδομένα των 6 ν.μ. η πατρίδα μας διαθέτει τον έλεγχο στο 43,5% του Αιγαίου Πελάγους, ενώ η Τουρκία έχει τον έλεγχο στο 7,5% και η ανοιχτή θάλασσα καταλαμβάνει το 49%. Εάν τα χωρικά ύδατα των δύο κρατών φτάσουν τα 12 ν.μ., τότε το 71,5% θα ανήκει στην ελληνική κυριαρχία και μόνο το 8,7% στην τουρκική. Η περιοχή της ανοιχτής θάλασσας θα μειωθεί από το 49% στο 19.7%. Εάν και τα δυο κράτη δημιουργήσουν ΑΟΖ, τότε το υπόλοιπο τμήμα (το 19,7%) θα ανήκει αποκλειστικά στην Ελλάδα. Αυτά τα ποσοστά αναφέρονται σε απόρρητη έκθεση του Αμερικανικού Πενταγώνου και γι’ αυτό η Τουρκία πολεμά από το 1982, με χέρια και δόντια, τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) και ιδιαίτερα την έννοια της ΑΟΖ.

Επίσης αυτό εξηγεί και την παράνομη, βάσει του διεθνούς δικαίου, στάση της Τουρκίας, που ισχυρίζεται ότι η επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων σε 12 ν.μ. αποτελεί casus belli. Το Κοινοβούλιο της Τουρκίας, τον Ιούνιο του 1995, υιοθέτησε ένα ψήφισμα, που επισημοποιεί αυτή τη στάση της, που εκδηλώθηκε αμέσως μετά την επικύρωση του UNCLOS 1982 από το Ελληνικό Κοινοβούλιο.

Δυστυχώς, αυτή τη στάση της Τουρκίας, δηλαδή η Ελλάδα να μη επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα από 6 ν.μ. σε 12 ν.μ., την υποστηρίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες , διότι πιστεύουν ότι η επέκταση των χωρικών μας υδάτων θα καταστήσει το Αιγαίο Αρχιπέλαγος μια ελληνική λίμνη που θα εμποδίζει την απρόσκοπτη διέλευση των πολεμικών τους πλοίων. Υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα, βάσει του UNCLOS, έχει μεν δικαίωμα χωρικών υδάτων πλάτους 12 ν.μ., αλλά δεν μπορεί να κλείσει με αυτή την ενέργεια θαλάσσιους διαδρόμους. Η Ελλάδα υποστηρίζει ότι οι κανόνες της αβλαβούς διέλευσης δεν δημιουργούν προβλήματα στα αμερικανικά πλοία και ότι η ίδια, που διαθέτει έναν ογκώδη εμπορικό στόλο, δεν έχει κανένα συμφέρον να περιορίσει την ελευθερία των θαλασσών. Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να δημιουργήσει διαδρόμους στα στενά της για να διέρχονται τα πλοία, διότι το Αιγαίο, βάσει του Δίκαιου της Θάλασσας, δεν είναι αρχιπέλαγος και ότι οι ίδιες δεν αποδέχονται καθόλου το δικαίωμα της Ελλάδας να ορίσει στενά.

Βέβαια, δεν πρέπει να ξεχνάμε και την υποκριτική στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης που, πρόσφατα, δηλώνει με στόμφο ότι εάν η θανατική ποινή επανέλθει στη Τουρκία, τότε η Τουρκία δεν μπορεί να γίνει πλήρες μέλος της και ποιεί την νήσσαν, όταν γνωρίζει ότι η Τουρκία δεν μπορεί, επίσης, να γίνει πλήρες μέλος της ΕΕ , εάν δεν προσχωρήσει στο UNCLOS.

Όλοι, στην επικίνδυνη γειτονιά μας, ανακηρύσσουν και οριοθετούν την ΑΟΖ τους και ερευνούν για υδρογονάνθρακες, ενώ εμείς συνεχίζουμε με σταυρωμένα χέρια να παρακολουθούμε τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Σήμερα έχει αρχίσει μια μεγάλη και επικίνδυνη πορεία αναδιάταξης της γεωπολιτικής στρατηγικής στην Ανατολική Μεσόγειο, που για εκατοντάδες χρόνια τώρα βρίσκεται στο κέντρο των παγκόσμιων κρίσεων. Εμείς, όμως, συνεχίζουμε να παρακολουθούμε τις εξελίξεις σαν παρατηρητές, εξακολουθούμε να είμαστε ουραγοί και να αντιδρούμε στις θέσεις των άλλων και όχι να αναλαμβάνουμε προδραστικά πρωτοβουλίες.

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΕ ΤΑ ΔΙΕΘΝΗ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ

Χρειάζεται εδώ να κάνουμε μια ιστορική αναδρομή , διότι έχουν εμφανιστεί πάλι διάφορες αναλύσεις, μετά την απόφαση κατά της Κίνας στη Νότια Σινική Θάλασσα, σχετικά με το ποια δικαστική οδό θα πρέπει να ακολουθήσει η Ελλάδα στην διαφορά της με τη Τουρκία.

Οι χώρες που έλαβαν μέρος στην Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας προσπάθησαν να διατυπώσουν κάποια φόρμουλα, που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την οριοθέτηση των διαφόρων θαλάσσιων ζωνών των παράκτιων κρατών. Δυστυχώς, δεν τα κατάφεραν και τα άρθρα της Σύμβασης απλώς απέφυγαν να υιοθετήσουν μια ξεκάθαρη θέση ανάμεσα στις δυο αντιμαχόμενες τάσεις, δηλαδή αυτής της “μέσης γραμμής” ή ίσης απόστασης (equidistance) και αυτής της ευθυδικίας (equity). Πάντως, η πλειοψηφία των αποφάσεων τα τελευταία τριάντα χρόνια έχουν επιλυθεί με την αρχή της ίσης απόστασης και η μειοψηφία με την αρχή της ευθυδικίας.

Σήμερα, η κυριαρχούσα αντίληψη στο ελληνικό πολιτικό κατεστημένο της Ελλάδας είναι ότι η Ελλάδα πρέπει να συμβιβαστεί με την Τουρκία για την ΑΟΖ, γιατί δεν μπορεί να οριοθετήσει μονομερώς την ΑΟΖ της. Συγχέουν, σκοπίμως, την ανακήρυξη με την οριοθέτηση. Όλα τα κράτη του κόσμου έχουν προχωρήσει σε μονομερή ανακήρυξη ΑΟΖ και μετά προσπαθούν να την οριοθετήσουν με τα γειτονικά τους κράτη. Δηλαδή προσποιούνται ότι δεν κατανοούν πως η Ελλάδα προσπαθεί να οριοθετήσει την ΑΟΖ της με την Κύπρο, την Αίγυπτο, τη Λιβύη, την Ιταλία και την Αλβανία, διμερώς και όχι μονομερώς. Εάν τα παράκτια γειτονικά κράτη δεν συμφωνήσουν μεταξύ τους, τότε προσφεύγουν στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης ή στο Διεθνές Δικαστήριο του Δίκαιου της Θάλασσας, που εδρεύει στο Αμβούργο της Γερμανίας.

Είναι δύσκολο και ίσως παράτολμο να επιχειρήσει κανείς να προβλέψει τι είδους απόφαση θα λάβει το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, σε περίπτωση που τελικά καταλήξει σ’ αυτό η ελληνοτουρκική διαφορά για την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ του Αιγαίου. Έχοντας όμως υπόψη τις προηγούμενες αποφάσεις του Διεθνούς Δικαστηρίου σε παρεμφερείς διαφορές, μπορούμε να εικάσουμε ότι το Δικαστήριο θα χρησιμοποιήσει σ’ αυτή την περίπτωση την αρχή της «ίσης απόστασης – ειδικών περιστάσεων», αντί μόνο την αρχή της ίσης απόστασης.

Το ξεχασμένο Δίκαιο της Θάλασσας έχει έρθει στην επικαιρότητα και έχει αρχίσει μια συζήτηση μήπως συμφέρει την Ελλάδα να προσφύγει στο Διεθνές Δικαστήριο του Δίκαιου της Θάλασσας και όχι στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.

Εκείνο που ελάχιστοι γνωρίζουν είναι ότι το 1995 το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας συνέστησε μια Επιτροπή για το Δίκαιο της Θάλασσας, η οποία αποτελούνταν από την αφρόκρεμα του ΥΠΕΞ και από εκπροσώπους του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και του Υπουργείου Εμπορικής Ναυτιλίας. Το απόρρητο «Πόρισμα της Επιτροπής» αποτελεί μέχρι σήμερα τη γραμμή του ΥΠΕΞ στα θέματα Δικαίου Θάλασσας.

Οι κυριότερες εισηγήσεις ήταν:

• Το κυρωτικό νομοσχέδιο που θα κατατεθεί στην ελληνική Βουλή για τη Σύμβαση του Δίκαιου της Θάλασσας πρέπει να περιέχει το δικαίωμα της Ελλάδας να επεκτείνει την αιγιαλίτιδα ζώνη της σε 12 ν.μ. και ότι η Ελλάδα διατηρεί τη δυνατότητα να κάνει χρήση αυτού του δικαιώματος οποτεδήποτε.

• Να μην καθοριστούν προς το παρόν στενά διεθνούς ναυσιπλοΐας στο Αιγαίο, αλλά να επαναλάβουμε, κατά την επικύρωση της νέας Σύμβασης, τη σχετική δήλωση που διατυπώσαμε για τα στενά αυτά τη στιγμή της υπογραφής της Σύμβασης.

• Για την επιλογή οργάνου επίλυσης διαφορών η Επιτροπή πρότεινε, κατά πλειοψηφία, να εισηγηθεί την επιλογή του νέου Διεθνούς Δικαστηρίου Δίκαιου Θάλασσας, που έχει έδρα το Αμβούργο. Η Επιτροπή εξήγησε την επιλογή της αναφέροντας ότι η νομολογία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για την υφαλοκρηπίδα των νησιών είναι γενικώς έκδηλα άδικη και έτσι δεν υπάρχει λόγος η Ελλάδα να επιλέξει το Δικαστήριο αυτό.

Πάντως, προκαλεί εντύπωση το γεγονός ότι ό τότε Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, Ναύαρχος Χρήστος Λυμπέρης, μειοψήφησε, προτιμώντας το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.

Οι τελευταίες αναλύσεις, που βλέπουν τώρα το φως της δημοσιότητας για το ποιο είναι το καταλληλότερο Δικαστήριο, στο οποίο πρέπει η Ελλάδα να απευθυνθεί , έχουν ήδη απαντηθεί από τον Ιανουάριο του 2015, όταν ο οξυδερκής Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Ευάγγελος Βενιζέλος, αντιλαμβανόμενος πριν από όλους μας τις εξελίξεις στις αποφάσεις των διεθνών δικαστηρίων, πρόσφερε ένα μεγάλο δώρο στη σημερινή κυβέρνηση. Στις 14 Ιανουαρίου 2015 η Ελλάδα κατέθεσε μια δήλωση στα Ηνωμένα Έθνη που συμπληρώνει τη δήλωση, στην οποία είχε προβεί το 1994 σχετικά με την αποδοχή της υποχρεωτικής δικαιοδοσίας του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης.

Με τη νέα δήλωση, η Ελλάδα εξαιρεί από την δικαιοδοσία της Χάγης τρεις κατηγορίες διαφορών. Οποιαδήποτε διαφορά σχετικά με στρατιωτικές δραστηριότητες και μέτρα που λαμβάνονται από την Ελληνική Δημοκρατία για την προστασία της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας, για σκοπούς εθνικής άμυνας, καθώς και για την προάσπιση της εθνικής ασφάλειας. Οποιαδήποτε διαφορά σχετικά με τα σύνορα της Ελλάδας ή εδαφικής κυριαρχίας, συμπεριλαμβανομένων των διαφορών για το εύρος και τα όρια της αιγιαλίτιδας ζώνης και του εθνικού εναερίου χώρου.

Αυτή ήταν μια ιδιοφυής κίνηση του Βενιζέλου, γιατί δίνεται η δυνατότητα στην Ελλάδα να αξιολογήσει τη δήλωση του άλλου κράτους και να αποφασίσει , εάν επιθυμεί την επίλυση της διαφοράς από την Χάγη. Έτσι εάν η Τουρκία προσφύγει μονομερώς στην Χάγη και η Ελλάδα κρίνει ότι θίγονται θέματα εθνικού συμφέροντος, η Ελλάδα μπορεί να αποσύρει τη δική της δήλωση μέσα σε 12 μήνες. Ταυτόχρονα, μια ημέρα αργότερα, στις 15 Ιανουαρίου 2015, η Ελλάδα κατέθεσε άλλη μια δήλωση στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, στο πλαίσιο της Σύμβασης του Δίκαιου της Θάλασσας, με την οποίαν εξαιρεί το Διεθνές Δικαστήριο Δίκαιου Θάλασσας, που εδρεύει στο Αμβούργο, από την επίλυση των διαφορών, που σχετίζονται με την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών. Το άρθρο 298 της Σύμβασης δίνει το δικαίωμα εξαίρεσης για τέτοιου είδος διαφορές και υπάρχουν κράτη της ΕΕ όπως η Ιταλία, η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Γαλλία που έχουν ήδη κάνει χρήση αυτού του άρθρου.

ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΙΣΡΑΗΛ

Η ΑΟΖ αποτελεί το κλειδί για μια διάσκεψη ανάμεσα στην Ελλάδα, το Ισραήλ, την Αίγυπτο και την Κύπρο. Εμείς για μερικά χρόνια τώρα ασχολούμαστε με τριμερείς διασκέψεις, βγάζουμε πομπώδη συμπεράσματα και περιμένουμε πότε θα πραγματοποιηθεί η επόμενη τριμερής διάσκεψη. Τώρα ήρθε η ώρα να αλλάξουμε πορεία και να μη σκεφτόμαστε πως θα αντιδράσει ο Σουλτάνος από την Άγκυρα.
Είναι ανάγκη να αναλάβουμε μια πρωτοβουλία για μια πλήρη σύμπλευση με το Ισραήλ, την Κύπρο και την Αίγυπτο όχι μόνο για την ΑΟΖ αλλά και για όλα τα γεωπολιτικά θέματα που άπτονται της οικονομικής και στρατιωτικής διαχείρισης της περιοχής. Οι αποφάσεις πρέπει να ληφθούν από όλες τις πλευρές, ώστε να διαμορφωθεί μια κοινή και ενιαία στάση. Στην σημερινή ιστορική περίοδο πρέπει να προετοιμάσουμε το αύριο, διαφορετικά θα μείνουμε ως υποσημείωση της ιστορίας.

Για να είναι αποτελεσματική μια συνεργασία μεταξύ των τεσσάρων κρατών πρέπει να τονιστεί η σημασία και η αξία της ισραηλινής παρουσίας, ιδιαίτερα τώρα που οι Αμερικανοί κατάφεραν να πείσουν τους Ισραηλινούς να αποκαταστήσουν τις σχέσεις τους με τους Τούρκους. Αλλά τώρα, μετά τις εξελίξεις στη Τουρκία, αυτή η συμφωνία, σίγουρα, θα αδρανοποιηθεί. Ο Ερντογάν με τις τελευταίες κινήσεις του οδεύει προς την καταστροφή και η Ελλάδα, η Κύπρος, το Ισραήλ και η Αίγυπτος πρέπει να κινηθούν σύντομα και αποφασιστικά, διότι τέτοιες ευκαιρίες δεν εμφανίζονται συχνά.

Η Ανατολική Μεσόγειος, σήμερα, είναι η πιο έκρυθμη περιοχή στον πλανήτη και η εξέλιξη στο τομέα της ενέργειας δημιουργεί περισσότερα γεωπολιτικά προβλήματα, αφού οι βασικοί παίκτες είναι τα τέσσερα κράτη που ακόμα δεν έχουν πιστέψει ότι μπορούν να επιφέρουν, μόνο ενωμένα, μια πλήρη ανατροπή των γεωπολιτικών ισορροπιών στην Ανατολική Μεσόγειο.

Μας έχουν περικυκλώσει οι υδρογονάνθρακες στην Ανατολική Μεσόγειο και εμείς χαζεύουμε τους Κύπριους, τους Αιγύπτιους και τους Ισραηλινούς, που τους εκμεταλλεύονται. Εάν οι κυβερνήσεις του Κώστα Σημίτη και του Κώστα Καραμανλή δεν αντιπαθούσαν την έννοια της ΑΟΖ και την είχαν ανακηρύξει στην αρχή του 21ου αιώνα, ίσως η Ελλάδα θα απέφευγε την οικονομική τραγωδία των τελευταίων έξη ετών. Οι υδρογονάνθρακες που βρίσκονται στα βάθη των θαλασσών μας είναι η πιο σημαντική επένδυση της Ελλάδας, που θα οδηγήσει σε μια βιώσιμη ανάπτυξη. Μπορεί οι αριθμοί να φαίνονται αστρονομικοί, αλλά δεν θα μάθουμε ποτέ την αλήθεια, εάν δεν αρχίσουμε την εξερεύνηση για τις πιθανές μεγάλες ποσότητες, που κρύβουν ιδιαίτερα οι περιοχές στα νότια της Κρήτης.

Ήρθε, επιτέλους, η ώρα να εξερευνήσουμε τις θάλασσές μας για υδρογονάνθρακες. Ισραηλινοί συνομιλητές μου στην Ουάσιγκτον μου εξήγησαν ότι ήρθε η ώρα να κάνουμε και εμείς ό,τι έπραξαν και αυτοί. Το Ισραήλ είναι το μόνο κράτος που οριοθέτησε ΑΟΖ χωρίς να την ανακηρύξει και οι Ισραηλινοί πιστεύουν ότι πρέπει και εμείς να ακολουθήσουμε σήμερα την δική τους τακτική και να οριοθετήσουμε την ΑΟΖ μας, χωρίς να την ανακηρύξουμε, με αυτή της Αιγύπτου, αφού εκεί βρίσκεται ο μεγαλύτερος πλούτος υδρογονανθράκων μας.

Σήμερα, η Αίγυπτος μετά την ανακάλυψη του τεράστιου κοιτάσματος Ζορ μόλις 6 ν.μ. από την ΑΟΖ της Κύπρου έχει γίνει ο κύριος πρωταγωνιστής στο θέμα των υδρογονανθράκων στην Ανατολική Μεσόγειο και η Ελλάδα πρέπει, άμεσα, να προβεί σε συμφωνία με την Αίγυπτο για την οριοθέτηση της ΑΟΖ των δύο κρατών. Επιτέλους, ας αντιληφθούμε ότι δεν έχουμε άλλο καιρό για χάσιμο.

Η Τουρκία με επιθετικότητα και ασύστολο θράσος συνεχίζει για σαράντα χρόνια τώρα μια επιθετική και επεκτατική πολιτική στο Αιγαίο και, τα τελευταία χρόνια, και στο σύμπλεγμα του Καστελόριζου, προβάλλοντας συνεχώς διεκδικήσεις, παραβιάζοντας όλους τους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου. Ήρθε η ώρα να αντιμετωπίσουμε κατάματα το φοβικό μας σύνδρομο. Κανείς δεν γνωρίζει πότε ξανά οι συνθήκες θα είναι τόσο ευνοϊκές για μας.

Όπως πολύ σωστά επισημάνθηκε:

“Θα πρέπει, λοιπόν, να αρχίζουμε να χαράζουμε μια νέα στρατηγική έναντι της Άγκυρας, προσαρμοσμένη στα νέα δεδομένα. Αντίθετα με τη συμβατική σοφία, η στρατηγική αυτή δεν μπορεί να στοχεύει στην άκριτη ταύτιση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ευελπιστώντας ότι αυτές θα μας στηρίξουν ολοκληρωτικά και απόλυτα έναντι της Τουρκίας.

Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει και η Ελλάδα να διεκδικήσει έναν πιο αυτόνομο και αυτόφωτο γεωπολιτικό ρόλο και να αρχίσει να αναζητά το κατάλληλο μείγμα συνεργασιών και συμμαχιών στην περιφέρεια της Τουρκίας. Πάνω απ’ όλα, θα πρέπει να ορθώσει το ανάστημά της και να λειτουργήσει ως ισότιμος πόλος απέναντί της.”

Και αυτή η προσπάθεια μπορεί και πρέπει να ξεκινήσει με την οριοθέτηση της ΑΟΖ μας με αυτή της Αιγύπτου.

Οι Έλληνες και οι Αιγύπτιοι συζητούν την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών τους από την δεκαετία του 2000, αλλά πάντα δίσταζαν να την πραγματοποιήσουν λόγω αυτού του φοβικού συνδρόμου. Η Ελλάδα φοβόταν την αντίδραση της Τουρκίας και η Αίγυπτος δίσταζε, για τον ίδιο λόγο, να δώσει πλήρη επήρεια στο σύμπλεγμα του Καστελόριζου. Με τις τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία δίνεται μια μεγάλη και ίσως μοναδική ευκαιρία στα δυο κράτη, να προχωρήσουν στην οριοθέτηση των ΑΟΖ τους και να κατοχυρώσουν τη θέση τους στη φλεγόμενη περιοχή.

Η ιδέα του Ισραήλ χρειάζεται να μελετηθεί πολύ σοβαρά από την ελληνική κυβέρνηση. Οι Ισραηλινοί τονίζουν ότι η χρονική συγκυρία για μια τέτοια ενέργεια είναι με το μέρος μας, τώρα που η Τουρκία σπαράζεται και δεν είναι σε θέση να αντιδράσει στρατιωτικά. Η σωστή οριοθέτηση με την Αίγυπτο, βέβαια, θα περιλαμβάνει και το σύμπλεγμα του Καστελόριζου και οι γεωγραφικές συντεταγμένες που θα παρουσιάσουν τα δυο κράτη στον ΟΗΕ θα δείχνουν ότι η Αίγυπτος δεν έχει θαλάσσια σύνορα με την Τουρκία.

Πηγή MIgnatiou


Οι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μην συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου